Τρεις βασικούς κινδύνους που απειλούν τη σταθερότητα του χρηματοοικονομικού συστήματος της ευρωζώνης εντοπίζει η Κοινή Επιτροπή των τριών εποπτικών αρχών EBA (Ευρωπαϊκή Τραπεζική Αρχή), EIOPA (Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων) και ESMA (Ευρωπαϊκή Αρχή Κεφαλαιαγορών) στην εαρινή έκθεσή τους για το 2016:
1. Η χαμηλή κερδοφορία των χρηματοοικονομικών ομίλων (τραπεζών και ασφαλιστικών) σε ένα περιβάλλον χαμηλών επιτοκίων. Τα επιτόκια στην ευρωζώνη παραμένουν σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα (σε πολλές περιπτώσεις δε είναι αρνητικά) και οι ανησυχίες για την χαμηλή κερδοφορία των χρηματοπιστωτικών ομίλων εγείρουν σοβαρά ερωτηματικά για την ευρωστία του χρηματοοικονομικού συστήματος της ΕΕ στο σύνολό του. Καθώς οι όμιλοι επιδιώκουν να περιορίσουν τα κόστη τους και να αναπροσαρμόσουν τα επιχειρησιακά τους μοντέλα, απαιτείται μια εμπροσθοβαρής εποπτική προσέγγιση για την αξιολόγηση της βιωσιμότητας των εν λόγω μοντέλων. Η ανάληψη δυναμικών πρωτοβουλιών για την αντιμετώπιση του «αγκαθιού» των υψηλών επισφαλειών στις τράπεζες ορισμένων χωρών είναι επίσης απαραίτητη.
2. Η αυξανόμενη διασύνδεση μεταξύ τραπεζικών και μη τραπεζικών ομίλων. Την τελευταία πενταετία ο ρόλος των μη τραπεζικών και μη ασφαλιστικών χρηματοοικονομικών ομίλων έχει αυξηθεί. Η διασύνδεση μεταξύ διαφορετικών τύπων ομίλων αποτελεί ένα δυνητικό κανάλι για τη διάχυση χρηματοοικονομικών σοκ. Η Κοινή Επιτροπή πιστεύει ότι ο κίνδυνος αυτός πρέπει να αντιμετωπιστεί μέσω ενισχυμένης «εποπτικής παρακολούθησης» των κινδύνων συγκέντρωσης, των διασυνοριακών εκθέσεων και του εποπτικού arbitrage.
3. Η δυνητική μόλυνση από την Κίνα και άλλες αναδυόμενες αγορές. Ύστερα από μια δεκαετία θετική συνεισφορά στους ρυθμούς ανάπτυξης διεθνώς, η οικονομική δραστηριότητα στην Κίνα και άλλες αναδυόμενες αγορές άρχισε να υποχωρεί. Η Κοινή Επιτροπή απευθύνει έκκληση στις εθνικές εποπτικές αρχές να συμπεριλάβουν τον κίνδυνο από τις αναδυόμενες αγορές στα stress tests που διενεργούν και να ελέγχουν εξονυχιστικά τις αισιόδοξες παραδοχές των χρηματοοικονομικών ομίλων αναφορικά με την έκθεσή τους στις αναδυόμενες αγορές και τα έσοδα που αποκομίζουν από αυτές.
«Ο χρηματοοικονομικός κλάδος αγωνίζεται να εμφανίσει επαρκή επίπεδα κερδοφορίας και επιδίδεται ολοένα και περισσότερο σε κυνήγι αποδόσεων», σχολίασε ο πρόεδρος της EIOPA Gabriel Bernardino. «Είναι επομένως ζωτικής σημασίας οι εποπτικές αρχές να υιοθετήσουν εμπροσθοβαρή προσέγγιση, αμφισβητώντας τη βιωσιμότητα των επιχειρησιακών μοντέλων. Η έκθεση προτείνει σειρά μέτρων που θα βοηθήσουν τους επόπτες να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά τους προναφερθέντες κινδύνους. Η Κοινή Επιτροπή θα συνεχίσει να προωθεί την εποπτική σύγκλιση ώστε να εξαλείψει φαινόμενα εποπτικού arbitrage και να ενισχύσει την σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος της ΕΕ και την εμπιστοσύνη σε αυτό. Θα παρακολουθούμε στενά όλες τις εξελίξεις και θα είμαστε σε συνεχή επαφή με τις εθνικές εποπτικές αρχές», κατέληξε ο κ. Bernardino.
Ολόκληρο το κείμενο της έκθεσης: JC 2016 17 (JC Risks and Vulnerabilities Report – Spring 2016)
