Στο πλαίσιο του επετειακού 4ου Συνεδρίου του Συνεταιρισμού ΠΑΝΟΡΜΟΣ, ο Κωνσταντίνος Λάμπρου –ιδρυτικό μέλος και από τους βασικούς αρχιτέκτονες του εγχειρήματος– αφηγήθηκε μια δεκαετή πορεία. Μια πορεία που ξεκίνησε από μια «τρέλα», μια ιδέα και, όπως ο ίδιος είπε, «μια αντίστροφη κίνηση, κόντρα στα ρεύματα – σαν τις πέστροφες».

Η ομιλία του αποτέλεσε τον κορμό της εκδήλωσης, συνδυάζοντας χιούμορ, βιώματα, μνήμη, αυτοκριτική και έντονο συμβολισμό. Ο κ. Λάμπρου ξεκίνησε με έναν προσωπικό τόνο, θυμούμενος τον δάσκαλό του, Εμμανουήλ Μάρκογλου, που του έλεγε πως «μια ομιλία πρέπει να είναι σαν το μπικίνι – αρκετά μεγάλη ώστε να καλύπτει το θέμα και αρκετά μικρή ώστε να κρατά το ενδιαφέρον». Με αυτόν τον πρόλογο, έδωσε το στίγμα της προσέγγισης που θα ακολουθούσε: ανθρώπινο, άμεσο, απλό.

Ακολουθεί η ομιλία του:

Σήμερα δεν διοργανώνουμε το 4ο Συνέδριο — σήμερα γιορτάζουμε. Γιορτάζουμε τα 10 χρόνια επιτυχημένης πορείας του «ΠΑΝΟΡΜΟΣ», που συμπίπτουν με το Παγκόσμιο Έτος Συνεταιρισμών.

Μια ομιλία πρέπει να είναι σαν το μπικίνι, μου έλεγε ο Δάσκαλός μου, ο αείμνηστος Εμμανουήλ Μάρκογλου, εκ των πρωτεργατών του Κλάδου Ζωής στην Ελλάδα: «… τόσο μεγάλη που να καλύπτει το θέμα και αρκετά μικρή για να παραμένει ενδιαφέρουσα». Ελπίζω να μην κάνω το μπικίνι… βερμούδα και χαθεί το ενδιαφέρον.

Οι ιδέες γίνονται σκέψεις, οι σκέψεις πράξεις, οι πράξεις συνήθειες — και αυτές καθορίζουν τις ενέργειες, τις πρακτικές μας… τη ζωή μας. Αυτό δίδαξε ο Γκάντι. Μια ιδέα γέννησε τον «ΠΑΝΟΡΜΟΣ». Η ιδέα έγινε πράξη και για δέκα χρόνια καθορίζει τη δική μας επαγγελματική-επιχειρηματική ζωή.

Και αυτή η ιδέα ανήκει στον πρόεδρό μας, τον Κλήμη Δημαρχιάδη. «Έχω μια ιδέα», μου είπε στα τέλη του 2014, αρχές 2015. «Να ιδρύσουμε ένα cluster στην Ασφαλιστική Διαμεσολάβηση, όπως στη Βόρεια Ευρώπη και την Αμερική. Συνεργατικό εταιρικό σχήμα, συνεταιρισμός, με δικτύωση από τα κάτω. Να απευθυνθούμε στους μικρομεσαίους ανεξάρτητους Ασφαλιστικούς Διαμεσολαβητές, τους παραδοσιακούς Πράκτορες. Για να μην καταντήσουμε όλοι… διατηρητέοι. Θα καλύψει την ανάγκη για επιβίωση και θα δώσει δυνατότητα για ανάπτυξη».

Στο άκουσμα «συνεταιρισμός» προβληματίστηκα. Οι συνεταιρισμοί έχουν επιβαρυμένο κάρμα. Επιπλέον, νυχθημερόν βομβαρδιζόμαστε ότι «δεν υπάρχει κουλτούρα συνεργασίας σε αυτή τη χώρα».

Δεκαπέντε κόμματα στη Βουλή, και ο καθένας αρχηγός του ενός. Αδύνατον να συνεργαστούν — φοβούνται μην αλλοιωθεί η ιδεολογική τους καθαρότητα. Με τέτοια παραδείγματα από τους πατέρες του Έθνους, τι περιμένεις να κάνει ο απλός πολίτης;

Τι τύχη μπορεί να έχει η πρόταση περί συνεργασίας σε έναν χώρο που όλοι είναι αρχηγοί… του εαυτού τους; Και πολίτες που γαλουχήθηκαν με το «μοναχός σου χόρευε και όσο θέλεις πήδα»;

Ο Κλήμης όμως είχε ολοκληρωμένη, κατασταλαγμένη άποψη για αυτό που σκεφτόταν.
«Θα προτάξουμε το ΕΜΕΙΣ αντί του ΕΓΩ. Δεν θα είναι η αρχή του ενός, αλλά επιχείρηση όλων».

Με έπεισε. Η ιδέα ήταν και πρόκληση καινοτόμος. Για ακόμη μία φορά έπρεπε να βαδίσουμε ανάποδα — κόντρα στους καιρούς, σαν τις πέστροφες.

Για το ΕΜΕΙΣ και το Συνεργάζεσθαι είχαμε ξοδέψει ενέργεια και οι δύο, από άλλα μετερίζια. Συμπορευόμαστε άλλωστε πάνω από 25 χρόνια.

Σε επίσκεψή μας στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, μας επισήμαναν: «Ή συνεργάζεστε εκεί κάτω ή χάνεστε». Θυμηθήκαμε και τον Γιωργάκη: «Ή αλλάζουμε ή βουλιάζουμε».

Αλλά με έναν που έχει την ιδέα και έναν δεύτερο που την ασπάζεται… χωριό δεν γίνεται.
Έπρεπε να την αγκαλιάσουν κι άλλοι. Μοιραστήκαμε τη σκέψη με τον Γιάννη Δρούλια και τον Ηλία Φυλακτό. Με ενθουσιασμό είπαν και οι δύο «ναι». Γίναμε τρεις. Γίναμε τέσσερις.

Ο Ηλίας είχε και εμπειρία συνεταιρισμών, από τον Συνεταιρισμό Αστικών Συγκοινωνιών.
Προστέθηκε και ο Βασίλης Μουντάκης.

Μετά τον ενθουσιασμό έπρεπε να δούμε το θέμα σε βάθος, ώστε το καράβι να μη μείνει με τους τέσσερις ναύτες και τον καπετάνιο στον όρμο, αγκυροβολημένο στα ρηχά. Συναντήσεις επί συναντήσεων. Όλοι κάτω από κοινή ομπρέλα: ισχύς εν τη ενώσει.

Αλλά τι είδους ένωση; Σύμπραξη; Συνένωση; Συγχώνευση; Συστέγαση; Έχουμε να κάνουμε με συνεργασία… ανταγωνιστών! Αν στείλεις δύο Έλληνες να κάνουν μια δουλειά, πρέπει να ορίσεις τον έναν αρχηγό. Με περισσότερους, και μάλιστα «αρχηγόπουλα», τι κάνεις;

Έπρεπε να βρεθεί τρόπος να παντρέψουμε το κυρίαρχο ΕΓΩ με το ασθενές ΕΜΕΙΣ.
Να βρεθεί τρόπος τα ταλαντούχα ΕΓΩ να συνεργαστούν και να συγκροτήσουν ισχυρό ΕΜΕΙΣ. Ο Τέο, ο Θοδωρής Παπαλουκάς, ο «Τσάρος» του ελληνικού και παγκόσμιου μπάσκετ, θα το εξηγήσει καλύτερα ως κεντρικός ομιλητής μας.

Ψάχναμε τρόπο να συγκροτηθεί ομάδα. Έπρεπε να βρούμε ελληνική μέθοδο — ένα δικό μας Γιν και Γιανγκ. Όπου ΕΓΩ και ΕΜΕΙΣ είναι το ένα μέσα στο άλλο, αλλά παραμένουν και ξεχωριστά.

Οι κοινοπραξίες και άλλα σχήματα είχαν δοκιμαστεί και αποτύχει. Είμαστε λαός της πατέντας. Δεν χρειάστηκε να συμβουλευτούμε τον Κομφούκιο. Υπάρχει λαϊκό άσμα: «Και μαζί και μόνος». Το κάναμε πληθυντικό: Και μαζί και μόνοι.

Πάνω σε αυτό το δίπολο χτίστηκε ο «ΠΑΝΟΡΜΟΣ». Ένας για όλους και όλοι για έναν.
Ο καθένας κρατά την αυτονομία του αλλά συμπορεύεται, πολλαπλασιάζοντας το αποτέλεσμα.

Ξεκινήσαμε τα «ιεραποστολικά». Έτσι γίναμε δύο, τρεις, τέσσερις… πέντε… γίναμε 33, με στόχο τους 1.013. Οι πρώτοι 33 δεν είχαν ενδοιασμούς για την αναγκαιότητα ούτε για την επιτυχία. Το 20% είναι γραφεία 2ης και 3ης γενιάς, με διαδρομή μισού αιώνα.

Πολλές μονάδες μπορούσαν να πορευτούν μόνες τους — επέλεξαν τη συμπόρευση. Κάποιοι περίμεναν να δουν. Έπρεπε η ιδέα να ωριμάσει, να γίνει δική τους σκέψη πριν γίνει πράξη. Το ΕΓΩ καραδοκούσε. Οι ερωτήσεις στον ενικό, οι απαντήσεις στον πληθυντικό.

Ο Πάνορμος δεν χτίστηκε μόνο στο τι θέλουμε, αλλά και στο τι δεν θέλουμε. Δεν θα γινόταν ακόμη ένα σωματείο ή συνδικαλιστικό όργανο. Ούτε καταφύγιο κατατρεγμένων ούτε πλυντήριο αποκηρυγμένων. Για να χτυπήσεις την πόρτα πρέπει να διαθέτεις τα αναγκαία: επαγγελματισμό, εντιμότητα, διάθεση προσφοράς, καλή φήμη, έξωθεν καλή μαρτυρία.

Ορισμένοι το είδαν ως στρατολόγηση. Ήλθαν, είδαν, απήλθαν. Άλλοι εντάχθηκαν αλλά παραμένουν επενδυτές. Η αρχή είναι πάντα δύσκολη. Το πρώτο βήμα είναι το δυσκολότερο, είπε ο Μάο.

Δεν θέλαμε εξαρτήσεις. Έπρεπε να στηθούμε μόνοι μας. Στην κρίσιμη στιγμή επενέβη… η Θεία Πρόνοια. Όταν κάτι το κυνηγάς με πάθος, «ο καλός Θεούλης στο δίνει απλόχερα», γράφει ο Νόρμαν Βίνσεντ Πιλ στη «Δύναμη της Θετικής Σκέψης».

Ευρωπαϊκό πρόγραμμα χρηματοδότησης συνεργατικών δικτύων — cluster. Θα υλοποιείτο μέσω ΕΕΑ, Περιφέρειας Αττικής και Δήμου Αθηναίων. Λες και δημιουργήθηκε για εμάς.

Επτά δίκτυα συστάθηκαν για να διεκδικήσουν χρηματοδότηση. Έξι μήνες μαθήματα, μεταπτυχιακού επιπέδου. Μέντορες, όπως ο εξαιρετικός Λάμπρος Πυργιώτης. Στο τέλος όλοι θα αξιολογούσαν.

Κανένα από τα 7 δίκτυα δεν πήρε πάνω από 6,5/10. Ο ΠΑΝΟΡΜΟΣ πήρε 9,8 και έλαβε όλη την επιδότηση. Με αυτά νοικιάστηκαν γραφεία, υποδομές, εξοπλισμοί, λογισμικά. Οι πέντε πρώτοι έγιναν προσωρινή διοικούσα επιτροπή. Η ιδρυτική πράξη έγινε από τους 33, στις 17 Νοέμβρη — σημαδιακή ημέρα.

Το όνομα και το σήμα επιλέχθηκαν με προσοχή. Ο κλαδικός Τύπος μας υποδέχθηκε με εγκώμια. Καλά τα χειροκροτήματα — αλλά χρειάζεται και η ψήφος, έλεγε ο Γέρος της Δημοκρατίας. Έπρεπε να πειστούν και οι εταιρείες ότι δεν είμαστε συνδικαλιστικό όργανο, αλλά καινοτόμος επιχείρηση.

Οι μεγαλύτερες ασφαλιστικές είναι συνεταιριστικές. Συνεργατικά τα Lloyd’s. Γεμάτη συνεταιρισμούς η Ιταλία. Ο συνεταίρος μας Σταύρος Καχριμάνης συμμετέχει ήδη σε διεθνές συνεργατικό δίκτυο (DAE’S).

Η πολιτική μας για ανάπτυξη: ελεγχόμενη διεύρυνση. Ο Πάνορμος δεν είναι εταιρεία — είναι οικογένεια. Μας ενώνει κοινό όραμα. Φιλάδελφοι, όχι απλώς συνάδελφοι.

Λέσχη, τράπεζα αίματος, εκδηλώσεις, συνεστιάσεις, συνέδρια. Παράλληλα με τις επαγγελματικές δραστηριότητες, αναπτύξαμε κοινωνική ευθύνη — στηρίζουμε 5 κοινωνικές ομάδες.

Πάνω από όλα για εμάς είναι η «αυτού εξοχότης ο ασφαλισμένος». Όχι ο πελάτης. Ο συνάνθρωπος που έχει ανάγκη τη συμβουλή και τη φροντίδα μας. Δεν πουλάμε. Εξυπηρετούμε. Υπηρεσίες υψηλού επιπέδου, με αξία και αξίες.

Δέκα χρόνια τώρα, το Καταστατικό και ο Εσωτερικός Κανονισμός δεν παραβιάστηκαν. Το Πειθαρχικό δεν χρειάστηκε να συνεδριάσει. Το σήμα μας: δύο χέρια που αγκαλιάζουν, προστατεύουν, φροντίζουν.

Ο Πάνορμος έχει σκοπό το κέρδος —όπως κάθε εταιρεία—, αλλά όχι με κάθε μέσο. Όλες οι χρήσεις κερδοφόρες, εκτός από τις αρχικές. Τα κέρδη μοιράζονται αξιοκρατικά. Δεν θα μπω σε αριθμούς. Φέτος, για λόγους στρατηγικής, δεν έγινε διανομή μερίσματος. Υπάρχει χρηστή διαχείριση, οικονομολόγοι, νομικοί.

Το καράβι «ΠΑΝΟΡΜΟΣ» δεν ταξιδεύει με τέσσερα πανιά, αλλά με 62 κουπιά. Έχει εσωλέμβιες turbo μηχανές. Δεν είναι για τον Σαρωνικό. Έχει βγει στο Αιγαίο και ετοιμάζεται για την Ανατολική Μεσόγειο.

Έχει τεχνολογία, τεχνητή νοημοσύνη, εξοπλισμό, εξειδικευμένο πλήρωμα και πολυμήχανο Καπετάνιο. Ούτε Κύκλωπες ούτε Λαιστρυγόνες θα το εμποδίσουν. Διεκδικεί τα μήλα των Εσπερίδων. Το χρυσόμαλλο δέρας. Θέλει να σηκώσει το Τιμημένο — και θα το σηκώσει.

Οι εταιρείες και ο κλαδικός τύπος πρέπει να στηρίζουν τέτοιες προσπάθειες. Ο Πάνορμος άνοιξε δρόμους. Αποτελεί παράδειγμα. Η πατρίδα έχει ανάγκη τη συνεργατικότητα. Συνεργασία και δικτύωση από τα κάτω — αφού οι από πάνω αδυνατούν.

Όποιος συνάδελφος θέλει να ζήσει την περιπέτεια, ας συμπορευτεί μαζί μας. Δεν θα χάσει την αυτονομία του. Θα προσθέσει το ΕΓΩ του στα άλλα 62, ενισχύοντας το ΕΜΕΙΣ.

Ο ΠΑΝΟΡΜΟΣ έχει πόρτες, χέρια και αγκαλιές ανοιχτές για όσους συμμερίζονται το όραμα και θέλουν ταξίδια σε θάλασσες μακρινές.

Αξίζει, τέλος, να σημειωθεί ότι κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης διανεμήθηκε το βιβλίο του κ. Λάμπρου Μισός αιώνας… επί των επάλξεων…