Στο Panel IV, με θέμα: «Γήρανση, Συνταξιοδοτική Αποταμίευση και Χρηματοοικονομικός Αλφαβητισμός», που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του 6ου Συνεδρίου Επαγγελματικής Ασφάλισης (#ocin25), η Δρ. Φαίη Μακαντάση, Διευθύντρια Ερευνών, διαΝΕΟσις, ανέφερε:
Όταν μιλάμε για το δημογραφικό, το επίδικο είναι οι γεννήσεις. Αλλά αυτό είναι ένας παράγοντας. Ο πληθυσμός της χώρας μειώνεται. Έχουμε αρνητικό ισοζύγιο από το 2011. Υπερτερούν οι θάνατοι. Το 2,1 είναι το όριο αναπλήρωσης των γενεών, το 1,5 οδηγεί σε μείωση του πληθυσμού κι εμείς είμαστε πάνω από μια 10ετία κάτω από αυτό το όριο, στο 1,3. Συνέβαλε σ’ αυτό και η μετανάστευση και το brain drain. Το 80% όσων έφυγαν κατευθύνθηκαν στο Η.Β. και την Γερμανία. Ταυτόχρονα ο πληθυσμός γηράσκει, με την αύξηση του προσδόκιμου ζωής. Για να αλλάξει η εικόνα αυτή, θα πρέπει κάθε έτος πρέπει να ενσωματώνουμε 30.000 μετανάστες.
Η ίδια επεσήμανε την έλλειψη επένδυσης στην προσχολική αγωγή, που είναι η πιο παραμελημένη βαθμίδα εκπαίδευσης. Δεν χτίζουν τα παιδιά δεξιότητες, και η έλλειψη αυτή αποτελεί ένα μεγάλο πρόβλημα για την χώρα μας.
Ο κ. Μιλτιάδης Νεκτάριος, Ομότιμος Καθηγητής Ασφάλισης, Τμήμα Στατιστικής και Ασφαλιστικής Επιστήμης, Πανεπιστήμιο Πειραιώς, είπε:
Το πρόβλημα της γήρανσης των πληθυσμών αποτέλεσε το έναυσμα για την αναδιαμόρφωση και συμπλήρωση των συστημάτων ασφάλισης. Τα περισσότερα αναπτυγμένα κράτη έχουν προχωρήσει εδώ και δεκαετίες στην υιοθέτηση αυτών των συστημάτων, ωστόσο στη χώρα μας δεν έγινε τίποτα.
Τα μέσα ποσοστά αποθεματικών στις χώρες του ΟΟΣΑ αθροίζονται μεταξύ 80% και 120%. Εμείς αφήσαμε το σύστημα να είναι μόνο διανεμητικό. Το μόνο που έγινε είναι η θέσπιση του ΤΕΚΑ, το οποίο ωστόσο αποτελεί ένα μικρό μόνο βήμα. Τα 3 εκατ. των συνταξιούχων βίωσαν την μεγαλύτερη περικοπή που έχει καταγραφεί στον αναπτυγμένο κόσμο μεταπολεμικά.
Είναι πολύ σημαντικό να εδραιωθεί ο ρόλος των Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης στη χώρα μας. Πρέπει να εμπνεύσουν εμπιστοσύνη όσον αφορά τις αποδόσεις και το κόστος διαχείρισης. Πρέπει να γίνουν πολυκλαδικά ταμεία επαγγελματικής ασφάλισης επειδή οι περισσότερες επιχειρήσεις στην χώρα απασχολούν μικρό εργατικό δυναμικό.
Ο κ. Γεώργιος Πάνος, Καθηγητής Χρηματοοικονομικής Διοίκησης, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Επίτιμος Καθηγητής Χρηματοοικονομικής, Σχολή Διοίκησης Άνταμ Σμιθ, Πανεπιστήμιο της Γλασκώβης, Μέλος του Επιστημονικού Συμβουλίου, Ινστιτούτο Χρηματοοικονομικού Αλφαβητισμού, ανέφερε:
Ο χρηματοοικονομικός αλφαβητισμός έχει αποδειχθεί ότι σχεδόν σε όλες τις χώρες οδηγεί σε καλύτερη διαχείριση των οικονομικών από τους πολίτες. Βλέπω πεδίο δόξης λαμπρό και για τα επαγγελματικά ταμεία και για το ΤΕΚΑ, ώστε να ενισχυθεί η επιμόρφωση των συμμετεχόντων ακόμα και μέσα από διαδικτυακά μαθήματα.
Αυτό που έδειξε η μελέτη μας για το Ηνωμένο Βασίλειο είναι ότι διαφάνεια και η παροχή συνεχούς πληροφόρησης μπορούν να ενισχύσουν σημαντικά την συμμετοχή των εργαζομένων στα επαγγελματικά ταμεία. Στην Ελλάδα οι περισσότεροι εργαζόμενοι έχουν στο μυαλό τους να συνεχίσουν να εργάζονται και μετά την σύνταξη, λόγω των χαμηλών απολαβών. Οπότε τα ΤΕΑ έχουν περιθώρια και ευκαιρίες για την προσέλκυση εργαζομένων μέσω και περαιτέρω πληροφόρησης και εκπαίδευσης.
