Με αφορμή τα ερωτήματα και τις διαπιστώσεις που έχουν προκύψει σχετικά με τον τρόπο υπολογισμού των αποδοχών, o ΣΥΑΕ θεωρεί απαραίτητο να ξεκαθαρίσει τα βασικά σημεία που αφορούν την εφαρμογή της Κλαδικής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας, η οποία ισχύει από 1/1/2025 έως και 31/12/2027.
Η εφαρμογή της Κλαδικής ΣΣΕ δεν μπορεί να γίνεται αποσπασματικά, ούτε με ερμηνείες που οδηγούν σε απώλεια δικαιωμάτων των εργαζομένων. Κάθε εργαζόμενος δικαιούται να γνωρίζει με ποιο κλιμάκιο αμείβεται, ποιος χρόνος υπηρεσίας του αναγνωρίζεται και ποια πολυετία δικαιούται.
Ιδιαίτερα σημαντικό είναι να γίνει σαφές ότι το κλιμάκιο και η πολυετία είναι δύο διαφορετικά μισθολογικά στοιχεία και πρέπει να εξετάζονται ξεχωριστά.
- Το κλιμάκιο δεν είναι χρονοεπίδομα
Το κλιμάκιο καθορίζει τον βασικό μισθό του εργαζομένου, ανάλογα με τον αναγνωριζόμενο χρόνο υπηρεσίας.
Για την κατάταξη στα κλιμάκια αναγνωρίζεται ο χρόνος υπηρεσίας που έχει πραγματοποιηθεί:
σε οποιαδήποτε ασφαλιστική εταιρία, μεσίτη ασφαλίσεων, ασφαλιστικό πρακτορείο, στην ΟΑΣΕ, την ΕΑΕΕ, το ΓΔΑ, το Επικουρικό Κεφάλαιο, το ΕΙΑΣ.
Ειδικά για τους ασφαλιστικούς μεσίτες και τα ασφαλιστικά πρακτορεία, αναγνωρίζεται προηγούμενη υπηρεσία σε καθήκοντα συναφή με αυτά που ασκεί ο εργαζόμενος στη σημερινή του θέση. Η αναγνώριση της προηγούμενης υπηρεσίας σε ασφαλιστικούς μεσίτες και πρακτορεία αφορά προσλήψεις που πραγματοποιούνται από την έναρξη ισχύος της παρούσας Κλαδικής ΣΣΕ και μετά ( Δηλ. από 01/01/2025 και ύστερα).
Η ανωτέρω προϋπόθεση περί συνάφειας των καθηκόντων δεν δύναται να ερμηνεύεται ή να εφαρμόζεται κατά τρόπο καταχρηστικό, ώστε να αποκλείεται αδικαιολόγητα η αναγνώριση της προϋπηρεσίας εργαζομένου που έχει διανυθεί σε ασφαλιστικούς μεσίτες ή ασφαλιστικά πρακτορεία. Η συνάφεια κρίνεται με βάση το πραγματικό αντικείμενο της εργασίας και τα καθήκοντα που ασκούσε ο εργαζόμενος κατά την προηγούμενη υπηρεσία του.
Η θέση εργασίας και το αντικείμενο των καθηκόντων του εργαζομένου κατά την προηγούμενη υπηρεσία αποδεικνύονται με έγγραφη βεβαίωση του προηγούμενου εργοδότη, από το βιογραφικό σημείωμα του εργαζομένου, τα διαθέσιμα υπηρεσιακά ή άλλα έγγραφα, καθώς και με κάθε άλλο πρόσφορο αποδεικτικό μέσο. Σε περίπτωση αμφισβήτησης της συνάφειας, η σχετική κρίση πρέπει να βασίζεται σε αντικειμενικά και επαληθεύσιμα στοιχεία που αφορούν το πραγματικό περιεχόμενο της προηγούμενης απασχόλησης και όχι αποκλειστικά στην τυπική ονομασία της θέσης.
Άρα, ένας εργαζόμενος που διαθέτει, για παράδειγμα, 10 χρόνια αναγνωριζόμενης υπηρεσίας στον ασφαλιστικό κλάδο, κατατάσσεται στο αντίστοιχο 4ο κλιμάκιο της νέας Κλαδικής ΣΣΕ. Ο μισθός του 4ου κλιμακίου αποτελεί τη βάση πάνω στην οποία θα υπολογιστεί στη συνέχεια και η πολυετία.
- Η πολυετία είναι ξεχωριστό μισθολογικό δικαίωμα
Η πολυετία δεν ταυτίζεται με το κλιμάκιο. Αποτελεί ξεχωριστό μισθολογικό στοιχείο και αντιστοιχεί σε 1,30% για κάθε συμπληρωμένο αναγνωριζόμενο έτος, υπολογιζόμενο επί του μισθού του κλιμακίου.
Ο υπολογισμός είναι:
Επίδομα πολυετίας = Μισθός κλιμακίου × 1,30% × αναγνωριζόμενα συμπληρωμένα έτη πολυετίας.
Επομένως, δεν αρκεί να έχει γίνει σωστή κατάταξη του εργαζομένου στο κλιμάκιο. Πρέπει να έχει υπολογιστεί και ολόκληρο το επίδομα πολυετίας που δικαιούται.
- Ποιος χρόνος υπολογίζεται για την πολυετία
Για τον υπολογισμό του επιδόματος πολυετίας λαμβάνεται υπόψη:
- ο χρόνος υπηρεσίας στον τελευταίο εργοδότη και
- έως 5 έτη προηγούμενης υπηρεσίας σε οποιονδήποτε άλλο εργοδότη του ασφαλιστικού κλάδου.
Είναι επομένως απαραίτητο να μην συγχέεται ο χρόνος που αναγνωρίζεται για το κλιμάκιο με τον χρόνο που αναγνωρίζεται για την πολυετία. Πρόκειται για δύο διαφορετικές διαδικασίες, οι οποίες πρέπει να εφαρμόζονται με ακρίβεια.
- Το «πάγωμα» της πολυετίας δεν σημαίνει διαγραφή του χρόνου υπηρεσίας
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στο ζήτημα του «παγώματος» της πολυετίας.
Η μισθολογική εξέλιξη της πολυετίας είχε παγώσει από τον Φεβρουάριο του 2012 έως και την 31/12/2023 και επανεκκινεί πάλι από την 1/1/2024.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι διαγράφεται ο πραγματικός χρόνος υπηρεσίας των εργαζομένων.
Οι εργαζόμενοι δεν σταμάτησαν να εργάζονται. Συνέχισαν κανονικά να παρέχουν την εργασία τους και να αποκτούν πραγματικό χρόνο υπηρεσίας.
Άλλο, λοιπόν, είναι ο πραγματικός χρόνος υπηρεσίας και άλλο η μισθολογική εξέλιξη της πολυετίας.
Το διάστημα 2012–31/12/2023 δεν προστίθεται ως νέα μισθολογική εξέλιξη της πολυετίας, όμως δεν μπορεί να θεωρείται ότι δεν υπήρξε εργάσιμη υπηρεσία.
- Η τριετία δεν μηδενίζεται την 1/1/2024
Το ζήτημα αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό. Η πολυετία δεν χορηγείται από το πρώτο έτος. Με τη συμπλήρωση της τριετούς υπηρεσίας αναγνωρίζονται τα τρία έτη και στη συνέχεια υπολογίζεται κάθε επιπλέον συμπληρωμένο έτος.
Συνεπώς, εργαζόμενος που είχε ήδη συμπληρώσει την απαιτούμενη τριετία πριν από την 1/1/2024 δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται σαν να ξεκινά από την αρχή την 1/1/2024.
Η 1/1/2024 είναι ημερομηνία επανεκκίνησης της μισθολογικής προσμέτρησης της πολυετίας.
- Παράδειγμα εργαζομένου που προσλήφθηκε την 1/1/2020
Ένας εργαζόμενος που προσλήφθηκε την 1/1/2020:
- συμπληρώνει το πρώτο έτος το 2020,
- το δεύτερο το 2021,
- και το τρίτο το 2022.
Άρα, μέχρι το τέλος του 2022 έχει ήδη συμπληρώσει την απαιτούμενη τριετή υπηρεσία.
Το γεγονός ότι ίσχυε το «πάγωμα» της μισθολογικής εξέλιξης της πολυετίας δεν σημαίνει ότι ο εργαζόμενος δεν απέκτησε χρόνο υπηρεσίας. Επομένως, η 1/1/2024 δεν αποτελεί νέα ημερομηνία έναρξης τριετίας.
Ο χρόνος υπηρεσίας που έχει ήδη πραγματοποιηθεί παραμένει πραγματικός χρόνος υπηρεσίας και πρέπει να λαμβάνεται υπόψη σύμφωνα με την Κλαδική ΣΣΕ.
- Παράδειγμα εργαζομένου με υπηρεσία πριν από το «πάγωμα»
Ας πάρουμε εργαζόμενο που ξεκίνησε στον ασφαλιστικό κλάδο το 2007.
Μέχρι το 2012 έχει συμπληρώσει 5 έτη που λαμβάνονται υπόψη για την πολυετία. Από το 2012 μέχρι και το 2023 ο πραγματικός χρόνος υπηρεσίας διατηρείται ως εργασιακό γεγονός και δεν προσμετράται για το επίδομα πολυετίας το χρονικό διάστημα του παγώματος.
Από το 2012 έως και την 31/12/2023 η μισθολογική εξέλιξη της πολυετίας ήταν παγωμένη. Από την 1/1/2024 η μισθολογική προσμέτρηση για το επιδομα πολυετίας επανεκκινεί.
Έτσι, μέχρι το τέλος του 2026 έχουμε:
- 5 έτη υπηρεσίας έως το 2012,
- 1 έτος από 1/1/2024 έως 31/12/2024,
- 1 έτος από 1/1/2025 έως 31/12/2025,
- 1 έτος από 1/1/2026 έως 31/12/2026.
Δηλαδή:
5 έτη + 1 έτος + 1 έτος + 1 έτος = 8 έτη πολυετίας.
Άρα:
8 × 1,30% = 10,40%.
Ο εργαζόμενος λοιπό, δικαιούται, σύμφωνα με το παράδειγμα, 10,40% επί του μισθού του κλιμακίου του ως επίδομα πολυετίας.
Το παράδειγμα αναδεικνύει ότι άλλο είναι η ημερομηνία πρώτης πρόσληψης και άλλο η ημερομηνία από την οποία παράγονται μισθολογικά αποτελέσματα του επιδόματος πολυετίας.
- Παράδειγμα εργαζομένου που προσλήφθηκε μετα την 1/1/2024
Για εργαζόμενο που προσλήφθηκε πχ την 15/5/2024:
- το 15/5/2025 συμπληρώνεται το πρώτο έτος,
- το 15/5/2026 συμπληρώνεται το δεύτερο έτος
- και 15/5/2027 συμπληρώνεται το τρίτο έτος .
Με τη συμπλήρωση της τριετίας αναγνωρίζονται τα τρία έτη και στη συνέχεια κάθε επιπλέον συμπληρωμένο έτος προστίθεται στην πολυετία.
Η περίπτωση αυτή δείχνει και τη διαφορά ανάμεσα στην έναρξη της υπηρεσίας και στην επανεκκίνηση της μισθολογικής εξέλιξης της πολυετίας.
- Τι πρέπει να είναι ξεκάθαρο για όλους
Η εφαρμογή της Κλαδικής ΣΣΕ πρέπει να γίνεται με τρόπο που να διασφαλίζει τα δικαιώματα όλων των εργαζομένων. Με απλά λόγια:
- ΚΛΙΜΑΚΙΟ → καθορίζει τον μισθό βάσης, σύμφωνα με τον αναγνωριζόμενο χρόνο υπηρεσίας.
- ΠΟΛΥΕΤΙΑ → αποτελεί πρόσθετο μισθολογικό στοιχείο, με ποσοστό 1,30% για κάθε αναγνωριζόμενο συμπληρωμένο έτος.
Ο χρόνος που αναγνωρίζεται για το κλιμάκιο και ο χρόνος που αναγνωρίζεται για την πολυετία πρέπει να εξετάζονται ξεχωριστά.
Και κυρίως:
Το «πάγωμα» της πολυετίας δεν μπορεί να μετατρέπεται σε μηδενισμό της υπηρεσίας των εργαζομένων. Η 1/1/2024 δεν είναι ημερομηνία κατά την οποία οι εργαζόμενοι «ξεκινούν από το μηδέν». Είναι η ημερομηνία από την οποία επανεκκινεί η μισθολογική προσμέτρηση της πολυετίας.
- Τι πρέπει να ελέγξει κάθε εργαζόμενος
Ο κάθε συνάδελφος πρέπει να ελέγξει:
- το κλιμάκιο στο οποίο έχει καταταχθεί,
- τον χρόνο υπηρεσίας που του έχει αναγνωριστεί για το κλιμάκιο,
- την ημερομηνία κατά την οποία συμπλήρωσε την τριετία,
- τα έτη πολυετίας που του έχουν αναγνωριστεί,
- την εφαρμογή του 1,30% για κάθε συμπληρωμένο έτος,
- και, συνολικά, αν οι αποδοχές του ανταποκρίνονται στο κλιμάκιο και στην πολυετία που δικαιούται.
Η Κλαδική Συλλογική Σύμβαση είναι αποτέλεσμα συλλογικής διεκδίκησης και αποτελεί δεσμευτικό πλαίσιο προστασίας και κατοχύρωσης των δικαιωμάτων μας. Η ορθή εφαρμογή της δεν είναι θέμα καλής θέλησης ούτε μπορεί να εξαρτάται από διαφορετικές ερμηνείες από επιχείρηση σε επιχείρηση. Τα δικαιώματα που απορρέουν από την Κλαδική ΣΣΕ πρέπει να εφαρμόζονται πλήρως, με ενιαίο και ορθό τρόπο για όλους τους εργαζόμενους. Κανένας εργαζόμενος δεν πρέπει να χάνει ούτε μία ημέρα αναγνωριζόμενης υπηρεσίας ούτε ένα ευρώ από όσα δικαιούται βάσει της Κλαδικής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας.
Η ενημέρωση, η γνώση των δικαιωμάτων και ο έλεγχος της ορθής εφαρμογής της Κλαδικής ΣΣΕ αποτελούν προτεραιότητα.
Για οποιοδήποτε πρόβλημα παρατηρήσετε, απευθυνθείτε στον ΣΥΑΕ και την Ομοσπονδία.
