Της Λαλέλας Χρυσανθοπούλου

Εντείνονται οι αντιδράσεις των εννέα μεγαλύτερων ασφαλιστικών ομίλων του κόσμου ( AIG, MetLife, Prudential Financial, AXA, Allianz, Generali, Prudential, Aviva και Ping An) που κρίθηκαν από τις εποπτικές αρχές ως σημαντικές για την ευστάθεια του διεθνούς χρηματοπιστωτικού συστήματος (Global Systemically Important Insurers ή G-SII’s) και θα υποχρεούνται από το 2019 να διακρατούν περισσσότερα ίδια κεφάλαια, μια υποχρέωση που έχει ήδη θεσπιστεί για τις συστημικά σημαντικές τράπεζες (ή Global Systemically Important Banks ή G-SIB’s).

Οι ασφαλιστικές επιμένουν ότι κακώς “μπαίνουν στο ίδιο τσουβάλι” με τις τράπεζες και προειδοποιούν ότι οι νέες προτάσεις απειλούν να αυξήσουν τις τιμές των ασφαλίστρων για τους πελάτες τους. “Μερικές από τις προτάσεις ίσως θα ήταν δικαιολογημένο να εφαρμοστούν στην AIG του 2007, όμως δεν φαίνεται να αναγνωρίζουν τις πρωτοβουλίες που έχουμε αναλάβει γαι να μειώσουμε το ρίσκο μας στον απόηχο της διεθνούς χρηματοοικονομικής κρίσης”, αναφέρει σε επιστολή του προς τις εποπτικές αρχές ο Ντάνιελ Ραμπίνοβιτς, ανώτερο στέλεχος της AIG. Υπενθυμίζεται ότι πρόσφατα, σε κοινή επιστολή τους προς την Επιτροπή Χρηματοοικονομικής Σταθερότητας (FSB) τον εποπτικό βραχίονα της G-20 που χαράσσει τους διεθνούς εμβελείας κανόνες, οι οκτώ από τις εννέα συστημικές ασφαλιστικές υποστήριξαν ότι οι πρόσθετες κεφαλαιακές απαιτήσεις είναι “υπερβολικά υψηλές”.

Όπως επισημαίνουν οι Financial Times, έως τώρα αρκετοί στην ασφαλιστική βιομηχανία ήλπιζαν ότι οι πρόσθετες προσαυξήσεις (10% κατά μέσο όρο) για τις συστημικές ασφαλιστικές θα “αντισταθμίζονταν” από άλλες ρυθμιστικές πρωτοβουλίες σε τοπικό επίπεδο. Για παράδειγμα, στην Ευρώπη, ο κανονισμός Solvency II (που θα τεθεί σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου) ήδη προβλέπει ότι οι κεφαλαιακές απαιτήσεις των ασφαλιστικών θα συναρτώνται από τα ρίσκα που κάθε μία αναλαμβάνει. Ωστόσο, έχει αρχίσει να καθίσταται σαφές ότι οι διεθνείς κανόνες θα υπερκεράζουν τους τοπικούς (όπως η Solvency II). Οι αναλυτές εκτιμούν ότι οι νέοι κανόνες δεν θα οδηγήσουν σε κύμα αυξήσεων κεφαλαίου άμεσα, διότι αφενός εκτιμάται ότι οι εταιρείες που “κινδυνεύουν” έχουν ήδη υψηλότερα ίδια κεφάλαια σε σχέση με τις νέες απαιτήσεις και αφετέρου, έχουν προθεσμία έως το 2019 (οπότε θα τεθεί σε ισχύ το νέο πλαίσιο) για να συμμορφωθούν. Ακόμα κι έτσι, όμως, ο κλάδος ανησυχεί ότι η νέα μεθοδολογία θα καταστήσει πιο ευμετάβλητη την κεφαλαιακή βάση των ασφαλιστικών, κάτι που σημαίνει ότι οι μεταβολές στην αξία των στοιχείων ενεργητικού τους θα μπορούσαν να “διαβρώσουν” τα κεφαλαιακά μαξιλάρια τους που μέχρι πρότινος έμοιαζαν ισχυρά. Το ύψος των πρόσθετων κεφαλαίων που θα υποχρεωθεί να διακρατήσει η κάθε μία από τις εννέα ασφαλιστικές θα εξαρτηθεί από το μείγμα των δραστηριοτήτων της αλλά και πόσο “συστημική” θεωρείται από τους επόπτες. Οι προσαυξήσεις κυμαίνονται από 6% για τις παραδοσιακές ασφαλιστικές δραστηριότητες ενός ομίλου που θα κριθεί ότι έχει χαμηλό συστημικό ρίσκο έως 25% για “μη εποπτευόμενες” τραπεζικές δραστηριότητες ενός ομίλου υψηλού ρίσκου. Σύμφωνα με εκτιμήσεις του οίκου αξιολόγησης Fitch, οι εποπτικές αρχές πιθανότατα θα αξιολογήσουν τις ΑΧΑ, Prudential, MetLife, Prudential Financial και -ενδεχομένως- την AIG ως περισσότερο συστημικά σημαντικές και τις Aviva, Generali και Allianz ως λιγότερο συστημικά σημαντικές. Σε ό,τι αφορά την αξιολόγηση των διαφόρων δραστηριοτήτων, οι λεγόμενες “μη παραδοσιακές, μη ασφαλιστικές δραστηριότητες” (Non-Traditional, Non Insurance Activities ή NTNI) φέρουν την μεγαλύτερη κεφαλαιακή προσαύξηση, με το ποσοστό να κυμαίνεται μεταξύ 12-25%, αν και ασφαλιστικές εταιρείες και επόπτες δεν έχουν συμφωνήσει ακόμη στο τι συνιστά ΝΤΝΙ και τι όχι. Για παράδειγμα, οι επόπτες θεωρούν τις “μεταβλητές προσόδους” (variable annuities) που προσφέρουν στους κατόχους συνταξιοδοτικών προγραμμάτων εγγυημένες αποδόσεις, ως μη παραδοσιακή ασφαλιστική δραστηριότητα. Πρόκειται για ένα προϊόν ιδιαίτερα δημοφιλές στις ΗΠΑ που είναι σημαντικό για εταιρίες όπως η MetLife, η Prudential και η AXA. “Τα σχέδια αυτά τιμωρούν άδικα τα αμερικανικά ασφαλιστικά προϊόντα”, διαμαρτύρεται ο Σύνδεσμος Εταιρειών Ασφαλειών Ζωής των ΗΠΑ. Επίσης, οι νέοι κανόνες φέρνουν σε μειονεκτική θέση την ασφάλιση εξαγωγικών πιστώσεων κάτι που θα μπορούσε να αποδειχθεί προβληματικό για την Allianz, μητρικό όμιλο της Euler Hermes, μια από τις μεγαλύτερες εταιρείες ασφάλισης εξαγωγικών πιστώσεων του κόσμου. Στο πλαίσιο αυτό, πολλοί προβλέπουν ότι οι νέοι κανόνες θα αποτελέσουν κίνητρο για πολλές εταιρείες να απαλλαγούν από τις μη παραδοσιακές, μη ασφαλιστικές δραστηριότητές τους. Οπως σχολιάζει ο αναλυτής της Moody’s Αντονέλο Ακίνο, “δεν θα δούμε μαζικές πωλήσεις από την πρώτη ημέρα εφαρμογής των νέων κανόνων, αλλά σίγουρα με τον νέο καθεστώς, οι ασφαλιστικές θα εξετάσουν πρώτα τις επιπτώσεις στην κεφαλαιακή τους βάση πριν αναλάβουν νέους κινδύνους”. Προσαυξήσεις προβλέπονται ακόμα και για τις “κλασικές” ασφαλιστικές δραστηριότητες, παρότι αυτές είναι μικρότερες σε σύγκριση με τις προσαυξήσεις στις πιο “εξωτικές” δραστηριότητες των συστημικά σημαντικών ομίλων, κάτι που σύμφωνα με τον Σύνδεσμο Ασφαλιστικών Εταιρειών των ΗΠΑ, “μοιάζει να τιμωρεί τους συστημικά σημαντικούς ομίλους επειδή διαθέτουν…συστημικά ασφαλείς δραστηριότητες, κάτι που αντιβαίνει με τους στόχους των ρυθμίσεων”. Είναι πάντως πιθανό ότι το εντατικό lobbying του ασφαλιστικού κλάδου κατά των νέων κανόνων να πιάσει τόπο, αφού οι επόπτες δεσμεύθηκαν να επανεξετάσουν τις προτάσεις εντός του Νοεμβρίου και πρωτοβουλίες χαλάρωσής τους δεν μπορούν να αποκλειστούν.