Τα τελευταία στοιχεία της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιριών Ελλάδος για την ασφάλιση κατοικιών αποτυπώνουν μια σημαντική μεταβολή στη στάση των πολιτών απέναντι στην προστασία της περιουσίας τους. Η αύξηση κατά 27,8% των κατοικιών που είναι ασφαλισμένες έναντι φυσικών καταστροφών και σεισμού δεν αποτελεί απλώς μια θετική εξέλιξη για την ασφαλιστική αγορά. Αποτελεί κυρίως μια ένδειξη ωρίμανσης της κοινωνίας απέναντι σε κινδύνους που μέχρι πριν από λίγα χρόνια πολλοί θεωρούσαν μακρινούς ή απίθανους.
Η κλιματική κρίση δεν είναι πλέον μια θεωρητική συζήτηση. Οι καταστροφικές πλημμύρες στη Θεσσαλία, οι πυρκαγιές που έπληξαν πολλές περιοχές της χώρας και τα ολοένα συχνότερα ακραία καιρικά φαινόμενα έχουν μεταβάλει ριζικά την αντίληψη των πολιτών για την ασφάλεια της περιουσίας τους. Παράλληλα, η Ελλάδα παραμένει μία από τις πλέον σεισμογενείς χώρες της Ευρώπης. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η ασφάλιση κατοικίας δεν μπορεί πλέον να αντιμετωπίζεται ως μια προαιρετική δαπάνη, αλλά ως βασικό εργαλείο οικονομικής προστασίας.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι ολοένα και περισσότερα ασφαλιστήρια περιλαμβάνουν πλέον τις καλύψεις που απαιτούνται για την προστασία από φυσικές καταστροφές. Η αύξηση της συμμετοχής τους στο σύνολο των συμβολαίων από 62,2% σε 71,5% μέσα σε έναν χρόνο δείχνει ότι οι πολίτες δεν αναζητούν απλώς ένα ασφαλιστήριο για τυπικούς λόγους, αλλά επιλέγουν ουσιαστικότερη και πληρέστερη κάλυψη.
Αναμφίβολα, σε αυτήν την εξέλιξη συνέβαλαν και τα φορολογικά κίνητρα που θέσπισε η Πολιτεία μέσω της έκπτωσης στον ΕΝΦΙΑ για τις ασφαλισμένες κατοικίες. Πρόκειται για μια πολιτική που αποδεικνύεται αποτελεσματική, καθώς ενθαρρύνει τους πολίτες να αναλάβουν ενεργό ρόλο στην προστασία της περιουσίας τους, μειώνοντας παράλληλα τη μελλοντική επιβάρυνση του κρατικού προϋπολογισμού από αποζημιώσεις μετά από φυσικές καταστροφές.
Ωστόσο, παρά τη σημαντική πρόοδο, τα στοιχεία αποκαλύπτουν και μια λιγότερο αισιόδοξη πραγματικότητα. Το ποσοστό ασφαλιστικής κάλυψης εξακολουθεί να βρίσκεται μόλις στο 20,5% του συνόλου των κατοικιών. Με απλά λόγια, σχεδόν οκτώ στις δέκα κατοικίες στην Ελλάδα παραμένουν ανασφάλιστες. Αυτό σημαίνει ότι ένα μεγάλο μέρος της κοινωνίας εξακολουθεί να είναι οικονομικά ευάλωτο απέναντι σε ένα καταστροφικό γεγονός.
Το λεγόμενο «κενό προστασίας» παραμένει σημαντικό. Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες η ασφάλιση κατοικίας αποτελεί σχεδόν αυτονόητη πρακτική, ενώ στην Ελλάδα εξακολουθεί να αντιμετωπίζεται με επιφυλακτικότητα ή να παραμελείται για οικονομικούς λόγους. Η αλλαγή αυτής της νοοτροπίας απαιτεί συνεχή ενημέρωση, ενίσχυση της ασφαλιστικής παιδείας και διατήρηση κινήτρων που καθιστούν την ασφάλιση προσιτή για περισσότερα νοικοκυριά.
Η ουσία είναι ότι η ασφάλιση δεν μπορεί να αποτρέψει μια φυσική καταστροφή. Μπορεί όμως να αποτρέψει την οικονομική καταστροφή που συχνά ακολουθεί. Και αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο μήνυμα που προκύπτει από τα τελευταία στοιχεία της αγοράς.
Η αύξηση των ασφαλισμένων κατοικιών είναι ασφαλώς μια θετική είδηση. Το πραγματικό ζητούμενο, όμως, δεν είναι μόνο να αυξηθούν οι αριθμοί. Είναι να διαμορφωθεί μια νέα κουλτούρα πρόληψης και υπευθυνότητας, όπου η προστασία της κατοικίας θα θεωρείται αυτονόητο στοιχείο οικονομικής ασφάλειας για κάθε οικογένεια. Σε μια εποχή όπου οι φυσικοί κίνδυνοι αυξάνονται, η πρόβλεψη και η προετοιμασία αποτελούν τη σοφότερη μορφή άμυνας.
