Το δημογραφικό ζήτημα εξελίσσεται στον πιο κρίσιμο παράγοντα που θα καθορίσει την οικονομική ανθεκτικότητα και την ασφαλιστική βιωσιμότητα της χώρας τις επόμενες δεκαετίες. Η Ελλάδα γερνά με ταχείς ρυθμούς, και αυτό δεν αποτελεί πλέον μια ανώνυμη στατιστική, αλλά μια πραγματικότητα που ήδη επηρεάζει την αγορά εργασίας, το ασφαλιστικό σύστημα, την κοινωνική πρόνοια και τον ιδιωτικό τομέα.
Γι’ αυτό και η τοποθέτηση του CEO του Ομίλου Eurobank Φωκίωνα Καραβία στο forum «Το δημογραφικό και η Ελλάδα του 2040» στο Ζάππειο αποκτά βαρύνουσα σημασία. Όταν δηλώνει ότι η Eurobank ανανεώνει τη δέσμευσή της «να βρίσκεται στην πρώτη γραμμή για την αντιμετώπιση του δημογραφικού με σχεδιασμό, επιστημονική ανάλυση, αλλά και εθνική ευαισθησία», θέτει τον τόνο για τον τρόπο με τον οποίο ο ιδιωτικός τομέας μπορεί και πρέπει να συνεισφέρει σε μια εθνική πρόκληση.
Η πρωτοβουλία «Μπροστά για την Οικογένεια», που υλοποιείται από το 2021, αποδεικνύει ότι η παρέμβαση δεν μπορεί να περιοριστεί στη θεωρία. Στοχεύει ουσιαστικά στις ακριτικές περιοχές, δηλαδή στις κοινότητες που βιώνουν πιο έντονα τις συνέπειες της πληθυσμιακής συρρίκνωσης. Η Eurobank έχει επιλέξει να ενισχύσει την αξία της οικογένειας μέσα από δράσεις που δίνουν πραγματικές λύσεις: κάλυψη εξωσωματικών διαδικασιών για ζευγάρια που δυσκολεύονται να αποκτήσουν παιδιά, ενίσχυση βρεφονηπιακών σταθμών εκεί όπου οι υποδομές είναι ανεπαρκείς, παιδαγωγική υποστήριξη σε μικρά νησιά που κινδυνεύουν με σχολική ερήμωση, προνομιακά στεγαστικά προγράμματα που στηρίζουν τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες, καθώς και μικροχρηματοδοτήσεις που ανοίγουν νέες δυνατότητες για την τοπική επιχειρηματικότητα.
Η σύνδεση αυτών των δράσεων με την ασφαλιστική πραγματικότητα είναι άμεση. Ένα σύστημα κοινωνικής ασφάλισης μπορεί να λειτουργεί αποδοτικά μόνο όταν υπάρχει επαρκής, ενεργός και παραγωγικός πληθυσμός. Η δημογραφική γήρανση πιέζει τις συντάξεις, αυξάνει τις ανάγκες υγείας, μειώνει το εργατικό δυναμικό και αποδυναμώνει τη βάση πάνω στην οποία στηρίζεται κάθε μορφή ασφάλισης — δημόσιας ή ιδιωτικής. Με άλλα λόγια, χωρίς νέους δεν υπάρχει επαρκής εισφοροδοτικός πυλώνας. Και χωρίς σταθερό εισοδηματικό περιβάλλον δεν υπάρχει δυνατότητα οικοδόμησης μακροπρόθεσμης οικονομικής ασφάλειας.
Στο πρόσφατο παράδειγμα του Έβρου, όπου η Eurobank διοργάνωσε θεματική εκδήλωση και προωθεί μικροδάνεια με επιτόκιο μόλις 1% για κατοίκους της περιοχής, γίνεται ξεκάθαρο ότι η περιφερειακή ανάπτυξη είναι αλληλένδετη με το δημογραφικό ζήτημα. Οι ακριτικές περιοχές δεν μπορούν να κρατήσουν τον πληθυσμό τους εάν δεν δημιουργηθούν θέσεις εργασίας, ευκαιρίες επιχειρηματικότητας και σταθερές συνθήκες διαβίωσης. Η υποστήριξη της τοπικής οικονομίας αποτελεί ταυτόχρονα υποστήριξη του δημογραφικού ισοζυγίου, και κατ’ επέκταση ενίσχυση της μακροπρόθεσμης ασφαλιστικής σταθερότητας.
Παράλληλα, η επένδυση της Eurobank στην εκπαίδευση, όπως η συμβολή της στο πρόγραμμα «Ζήσε την Επιστήμη» και η συμμετοχή της στο πρόγραμμα «Μαριέττα Γιαννάκου», αποδεικνύει ότι οι λύσεις στο δημογραφικό δεν περιορίζονται στη στήριξη των γεννήσεων. Απαιτούν ένα περιβάλλον όπου οι νέες οικογένειες θα έχουν πρόσβαση σε ποιοτική παιδεία, σύγχρονες υποδομές, ισότιμες ευκαιρίες και λόγους να παραμείνουν στη χώρα ή στις ιδιαίτερες πατρίδες τους. Η εκπαίδευση είναι η πιο μακροχρόνια μορφή οικονομικής ασφάλειας και η βάση κάθε βιώσιμου κοινωνικού συμβολαίου.
Το μήνυμα είναι σαφές: το δημογραφικό δεν είναι ένα θέμα που αφορά αποκλειστικά την κυβέρνηση. Αφορά τον χρηματοπιστωτικό τομέα, την ασφαλιστική αγορά, τους παρόχους υγείας, τους εργοδότες, τις τοπικές κοινωνίες. Η Ελλάδα του 2040 δεν θα διαμορφωθεί από τις δημογραφικές καμπύλες, αλλά από τις επιλογές που κάνουμε σήμερα. Η πρωτοβουλία της Eurobank δείχνει τον δρόμο!
Στην κεντρική φωτογραφία, στιγμιότυπο από την εκδήλωση στην Αλεξανδρούπολη, από αριστερά: Μιχάλης Βλασταράκης, Γενικός Διευθυντής Marketing & Εταιρικής Επικοινωνίας της Eurobank, Κωνσταντίνος Γλούμης, Γενικός Γραμματέας Δημογραφικής & Στεγαστικής Πολιτικής, Xριστόδουλος Τοψίδης, Περιφερειάρχης Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, Δόμνα Μιχαηλίδου, Υπουργός Κοινωνικής Συνοχής & Οικογένειας, Γεώργιος Ζανιάς, Πρόεδρος ΔΣ, Eurobank, Μάγια Αλιβιζάτου, Επιστημονική Διευθύντρια Συμβουλευτικού Κέντρου & Γραμμής 11525, Μαζί για το Παιδί, Χάρης Χηνιάδης, εξειδικευμένος γυναικολόγος αναπαραγωγής, συνιδρυτής Σωματείου Be-live, Κλειώ Χούπη, Κλινικός Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, Βασίλης Κελλάρης, εξειδικευμένος γυναικολόγος αναπαραγωγής, συνιδρυτής Σωματείου Be-live, Σταμάτης Βελεγράκης, Διευθύνων Σύμβουλος, AFI Microfinance.
