Χρονιά παρεμβάσεων νομοθετικού και επιχειρηματικού χαρακτήρα χαρακτηρίζει το 2025 ο Βασίλειος Θ. Μπέκας, Δικηγόρος Παρ’ Αρείω Πάγω, Ιδρυτής της Bekas & Associates Law Offices. Ο κ. Μπέκας αναφέρεται στις υποχρεωτικές ασφαλίσεις, καθώς και στις αλλαγές που έγιναν μέσα στο 2025 και θα αφομοιωθούν μέσα στο 2026, αλλά και στο κενό που υπάρχει μεταξύ ασφαλιστικών επιχειρήσεων και συνεργαζόμενων δικηγόρων στην επίλυση εξωδικαστικών διαφορών.
Συνέντευξη στην Έλενα Ερμείδου
Το 2025 έχει χαρακτηριστεί ως μία κομβική χρονιά για την ιδιωτική ασφάλιση στην Ελλάδα. Ποια είναι η άποψή σας; Τι εικόνα έχετε για το 2026;
Πράγματι το 2025 υπήρξε κομβικής σημασίας για τον ασφαλιστικό κλάδο στη χώρα μας, καθώς έλαβαν χώρα όχι μόνον παρεμβάσεις νομοθετικού χαρακτήρα, αλλά και στρατηγικές επιχειρηματικές κινήσεις οι οποίες μετέβαλαν ριζικά το τοπίο στην αγορά.
Από τη θέση σε ισχύ της υποχρεωτικής ασφάλισης έναντι των φυσικών καταστροφών έως τις εξαγορές αλλά και τις στρατηγικές συνεργασίες που αναπτύχθηκαν σε διάφορους τομείς που ανήκουν ή συνέχονται άμεσα με την ασφαλιστική αγορά, όπως στον τομέα των ασφαλιστικών εταιρειών (π.χ. εξαγορά Εθνικής Ασφαλιστικής από την Τράπεζα Πειραιώς), στον τομέα των ασφαλιστικών διαμεσολαβητών (όπως η εξαγορά της NAK INSURANCE BROKERS και της ΑΜΥΝΑ ΜΕΣΙΤΕΣ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ από τη EUROPA HOLDINGS), αλλά ακόμη και στον τομέα των ιδιωτικών κλινικών (π.χ. η εξαγορά της ΕΥΡΩΚΛΙΝΙΚΗΣ από την GENERALI), το 2025 αν μη τι άλλο υπήρξε ένα έτος που χαρακτηρίστηκε από πλήθος γεγονότων και εξελίξεων νευραλγικής σημασίας στον κλάδο της ιδιωτικής ασφάλισης στην Ελλάδα.
Αυτό που θα μπορούσαμε να πούμε για το 2026 είναι ότι διαφαίνεται πως θα αποτελέσει ένα έτος κατά το οποίο το ασφαλιστικό οικοσύστημα στη χώρα μας αφενός μεν θα αφομοιώσει τις σοβαρές αλλαγές που έλαβαν χώρα κατά το 2025, αφετέρου δε θα υποστεί και περαιτέρω αλλαγές, ιδιαιτέρως στον κλάδο του bancassurance.
Τι λέει ο νόμος για την υποχρεωτική ασφάλιση επιχειρήσεων έναντι φυσικών καταστροφών; Τι προβλέπεται για τις αποζημιώσεις;
Με τον νόμο 5116/2024 θεσπίστηκε για πρώτη φορά στη χώρα μας η υποχρέωση ασφάλισης επιχειρήσεων αλλά και οχημάτων έναντι συγκεκριμένων φυσικών καταστροφών.
Όσον αφορά τις επιχειρήσεις, εκείνες που έχουν ετήσια ακαθάριστα έσοδα (κατά το εκάστοτε προηγούμενο έτος) άνω των 500.000 € οφείλουν να διαθέτουν ασφαλιστική κάλυψη έναντι δασικής πυρκαγιάς, πλημμύρας και σεισμού, με την οποία θα καλύπτεται τουλάχιστον το 70% της αξίας του ενεργητικού τους.
Η συγκεκριμένη υποχρέωση τέθηκε σε ισχύ από 1.6.2025 και, εάν μια επιχείρηση δεν συμμορφωθεί με αυτήν, τότε κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη με υψηλό διοικητικό πρόστιμο (από 10.000€ έως 20.000€), αλλά και να εξαιρεθεί οιασδήποτε αποζημίωσης που τυχόν θα παράσχει το Κράτος στους πληγέντες από φυσική καταστροφή.
Τι λέει ο νόμος για την υποχρεωτική ασφάλιση οχημάτων έναντι φυσικών καταστροφών;
Όπως προείπα, με τον νόμο 5116/2024 προβλέφθηκε μεταξύ άλλων και η υποχρεωτικότητα ασφάλισης των οχημάτων έναντι των φυσικών καταστροφών.
Ειδικότερα, από 1.6.2025 τα οχήματα στην Ελλάδα οφείλουν να είναι ασφαλισμένα –και μάλιστα στην τρέχουσα εμπορική αξία τους– έναντι του κινδύνου δασικής πυρκαγιάς ή πλημμύρας. Σημειωτέον δε ότι η συγκεκριμένη υποχρέωση αφορά και τα οχήματα που έχουν τεθεί σε ακινησία.
Σημαντική εδώ είναι η διαφοροποίηση των οχημάτων σε σχέση με τις επιχειρήσεις, αναφορικά με τις συνέπειες μη συμμόρφωσης. Πιο συγκεκριμένα, εάν ο ιδιοκτήτης ενός οχήματος δεν ανταποκριθεί στην υποχρέωση ασφάλισης του οχήματος, τότε δεν θα βρεθεί αντιμέτωπος με κάποιο πρόστιμο, ει μη μόνον θα εξαιρεθεί της όποιας κρατικής αποζημίωσης, σε περίπτωση φυσικής καταστροφής.
Ποια είναι η άποψή σας για την υποχρεωτικότητα ασφάλισης επιχειρήσεων έναντι φυσικών καταστροφών;
Θεωρώ τη συγκεκριμένη νομοθετική πρωτοβουλία πολύ σημαντική, κυρίως για δύο λόγους.
Ο πρώτος λόγος είναι ότι καθιστά την ιδιωτική ασφάλιση βασικό πυλώνα διαχείρισης του κινδύνου από φυσικές καταστροφές στη χώρα μας. Η σύμπραξη κράτους και ιδιωτικής ασφάλισης συνεπάγεται μια πολύ πιο ταχεία, αλλά και αποτελεσματική αντιμετώπιση των ζημιών που προκύπτουν από φυσικές καταστροφές.
Ο δεύτερος λόγος είναι ότι συμβάλλει στην καλλιέργεια μιας ασφαλιστικής κουλτούρας, η οποία –ειδικά όσον αφορά τις επιχειρήσεις– παρουσιάζει σημαντική υστέρηση στην Ελλάδα.
Ασχολείστε με τον ασφαλιστικό κλάδο πάνω από 15 χρόνια και έχετε διαχειριστεί εκατοντάδες υποθέσεις. Πώς βλέπετε να έχει εξελιχθεί μέσα στα χρόνια η δικαστική και η εξωδικαστική διαχείριση των διαφορών μεταξύ ασφαλιστικών και ασφαλισμένων;
Σε αντίθεση με ό,τι συνέβαινε στο παρελθόν, τα τελευταία χρόνια ο όγκος των δικαστηριοποιημένων υποθέσεων μεταξύ ασφαλιστικών εταιρειών και ασφαλισμένων βαίνει συρρικνούμενος. Έχει σαφώς δοθεί το προβάδισμα στην εξωδικαστική επίλυση των διαφορών, η οποία είναι αναμφίβολα προτιμητέα έναντι μίας δικαστικής αντιδικίας, για σειρά λόγων, όπως το ότι είναι φθηνότερη, έχει αμεσότερα αποτελέσματα, δεν δημιουργεί νομολογιακά προηγούμενα εις βάρος των ασφαλιστικών, προστατεύει από πλήγματα κατά της φήμης τους κ.ά.
Τη συγκεκριμένη εξέλιξη τη θεωρώ ιδιαίτερα θετική, καθώς ακράδαντα πιστεύω ότι η καλύτερη δίκη είναι εκείνη που απεφεύχθη.
Επιτρέψτε μου, όμως, εδώ να επισημάνω ότι, όσον αφορά την εξωδικαστική επίλυση διαφορών, οι συνεργαζόμενοι με τις ασφαλιστικές εταιρείες δικηγόροι φαίνεται κατά κανόνα να έχουν (ή να επιλέγουν να έχουν) έναν ρόλο λιγότερο ενεργό από εκείνον που θα μπορούσαν να έχουν. Θεωρώ ότι αυτή η κατάσταση μπορεί και πρέπει να αλλάξει, με κάποια απλά αλλά καθοριστικά βήματα και από τις δυο πλευρές (π.χ. επιμόρφωση των δικηγόρων αναφορικά με τις εναλλακτικές μορφές επίλυσης διαφορών, αναπροσαρμογή των δικηγορικών αμοιβών σε περίπτωση εξωδικαστικής επίλυσης μιας διαφοράς κ.ά.), που θα οδηγήσουν σε πιο ενεργή συμμετοχή των δικηγόρων στην εξωδικαστική διευθέτηση και –εν τέλει– σε αύξηση των ποσοστών επιτυχίας της.
