Του Κυριάκου Μερελή, Προέδρου Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Θεσσαλονίκης, Ασφαλιστικού και Χρηματοοικονομικού Συμβούλου
Η κυκλοφορία ανασφάλιστων οχημάτων στους ελληνικούς δρόμους εξακολουθεί να αποτελεί ένα σοβαρό κοινωνικό, οικονομικό και ζήτημα οδικής ασφάλειας. Παρά τις συνεχείς νομοθετικές παρεμβάσεις και τους ηλεκτρονικούς διασταυρωτικούς ελέγχους, χιλιάδες ιδιοκτήτες εξακολουθούν να παραβιάζουν την υποχρέωση ασφάλισης των οχημάτων τους, δημιουργώντας σημαντικούς κινδύνους για όλους τους χρήστες του οδικού δικτύου.
Τα πρόσφατα στοιχεία της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) αποτυπώνουν με σαφήνεια το μέγεθος του προβλήματος. Η Αρχή προχωρά σε νέο κύκλο αποστολής 32.205 πράξεων επιβολής προστίμων για μη συμμόρφωση με την υποχρέωση ασφάλισης οχημάτων, εκ των οποίων οι 30.248 αφορούν φυσικά πρόσωπα και οι 1.553 νομικά πρόσωπα. Το συνολικό ύψος των προστίμων ανέρχεται σε 12.545.250 ευρώ, ενώ οι διασταυρωτικοί έλεγχοι βασίστηκαν στα στοιχεία της 10ης Μαρτίου 2026.
Οι νέες αυτές πράξεις έρχονται να προστεθούν στις 297.561 πράξεις επιβολής προστίμων και οφειλών που έχουν ήδη κοινοποιηθεί για παραβάσεις σχετικές με την ασφάλιση οχημάτων και την καταβολή τελών κυκλοφορίας του 2025. Τα στοιχεία αυτά αποδεικνύουν ότι το πρόβλημα δεν είναι περιστασιακό, αλλά διαχρονικό και εκτεταμένο.
Η ασφάλιση ενός οχήματος, εκτός από νομική υποχρέωση, αποτελεί πρωτίστως πράξη ευθύνης απέναντι στους υπόλοιπους οδηγούς, στους επιβάτες και στους πεζούς. Ένα ανασφάλιστο όχημα αποτελεί χωρίς υπερβολή μια κινούμενη «βόμβα» στο οδικό δίκτυο, καθώς εάν εμπλακεί σε ένα τροχαίο ατύχημα αυτό μπορεί να οδηγήσει σε ιδιαίτερα δυσάρεστες οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες για όλους τους εμπλεκόμενους, ενώ συχνά η αποζημίωση των θυμάτων γίνεται έπειτα από δικαστικούς αγώνες πολλών ετών και πολυπλοκότητα στις διαδικασίες.
Παράλληλα, η ύπαρξη μεγάλου αριθμού ανασφάλιστων οχημάτων δημιουργεί συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού απέναντι στους συνεπείς πολίτες που καταβάλλουν κανονικά το κόστος της ασφάλισής τους. Η συμμόρφωση με τους κανόνες πρέπει να είναι κοινή υποχρέωση όλων και όχι επιλογή.
Οι ηλεκτρονικοί διασταυρωτικοί έλεγχοι έχουν αποδειχθεί ένα ιδιαίτερα αποτελεσματικό εργαλείο για τον εντοπισμό των παραβατών. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητά τους εξαρτάται από τη συστηματική και τακτική εφαρμογή τους. Οι έλεγχοι δεν θα πρέπει να πραγματοποιούνται αποσπασματικά, αλλά να αποκτήσουν μόνιμο και επαναλαμβανόμενο χαρακτήρα, ώστε να λειτουργούν αποτρεπτικά και να ενισχύουν τη συμμόρφωση.
Την ίδια στιγμή, η Πολιτεία οφείλει να συνεχίσει τις προσπάθειες ενημέρωσης των πολιτών για τη σημασία της ασφαλιστικής κάλυψης, υπενθυμίζοντας ότι το κόστος ενός ασφαλιστηρίου συμβολαίου είναι ασύγκριτα μικρότερο από τις οικονομικές και νομικές συνέπειες που μπορεί να προκύψουν από ένα τροχαίο ατύχημα χωρίς ασφαλιστική προστασία.
Η μείωση των ανασφάλιστων οχημάτων αποτελεί ζήτημα εφαρμογής της νομοθεσίας. Κυρίως όμως αποτελεί ζήτημα προστασίας της ανθρώπινης ζωής, διασφάλισης των δικαιωμάτων των θυμάτων τροχαίων ατυχημάτων και εμπέδωσης μιας κουλτούρας υπευθυνότητας στους ελληνικούς δρόμους. Η καθολική ασφάλιση των οχημάτων και η συνεχής ενίσχυση των ηλεκτρονικών ελέγχων αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για ένα ασφαλέστερο και δικαιότερο σύστημα μετακινήσεων προς όφελος του συνόλου της κοινωνίας.
