Υπουργική Απόφαση με την οποία καθορίζονται οι λεπτομέρειες του πενταετούς σχεδίου δράσης για την ενίσχυση των συλλογικών συμβάσεων εργασίας υπέγραψε η Υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Νίκη Κεραμέως.
Σύμφωνα με τη σχετική ανακοίνωση, στη διαμόρφωση του τελικού κειμένου συνέδραμαν οι εκπρόσωποι των Εθνικών Κοινωνικών Εταίρων, με τους οποίους η Υπουργός πραγματοποίησε έναν νέο γύρο διαβούλευσης, επιβεβαιώνοντας για μία ακόμα φορά τη βούληση όλων των εμπλεκομένων μερών να ενισχυθεί το πλαίσιο των συλλογικών διαπραγματεύσεων στη χώρα μας.
Το σχέδιο δράσης στηρίζεται σε πέντε άξονες προτεραιότητας.
Ο πρώτος άξονας θα ολοκληρωθεί εντός του πρώτου τριμήνου του 2026 και αφορά στην ενίσχυση του ρυθμιστικού πλαισίου για τις συλλογικές διαπραγματεύσεις μέσω νομοθέτησης της «Κοινωνικής Συμφωνίας». Η Κοινωνική Συμφωνία περιλαμβάνει ρυθμίσεις που διαμορφώνουν ένα συνεκτικό πλαίσιο ενίσχυσης των συλλογικών διαπραγματεύσεων, με τελικό στόχο την υψηλή και ποιοτική απασχόληση.
Παράλληλα, αποσκοπεί (α) στη διευκόλυνση επέκτασης των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας, ώστε περισσότεροι εργαζόμενοι να προστατεύονται από αυτές (β) στην πλήρη προστασία των εργαζομένων μετά τη λήξη των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας, καθώς οι όροι της συνεχίζουν να ισχύουν και μετά την παρέλευση της τρίμηνης παράτασής της, επαναφέροντας έτσι το καθεστώς της πλήρους μετενέργειας και (γ) στην επιτάχυνση των διαδικασιών σε περίπτωση διαφωνίας εργαζομένων και εργοδοτών με καλύτερες και ταχύτερες διαδικασίες για την επίλυση διαφορών μέσω του ΟΜΕΔ.
Ο δεύτερος άξονας αφορά την περίοδο από το δεύτερο τρίμηνο του 2026 μέχρι το δεύτερο τρίμηνο του 2027. Στο διάστημα αυτό προβλέπεται η Συγκρότηση αρμόδιας Ομάδας Εργασίας για την ενίσχυση των συλλογικών διαπραγματεύσεων στο Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης. Η Ομάδα Εργασίας συγκροτείται για πέντε έτη με τριμερή σύνθεση, αποτελούμενη από εκπροσώπους του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και των Εθνικών Κοινωνικών Εταίρων. Η Ομάδα θα πραγματοποιεί τακτικές συνεδριάσεις για την παρακολούθηση της πολιτικής ενίσχυσης των συλλογικών διαπραγματεύσεων του Σχεδίου Δράσης.
Ο τρίτος άξονας αφορά το 2ο τρίμηνο του 2026 μέχρι το δεύτερο τρίμηνο του 2027 και προβλέπει την ψηφιοποίηση, συλλογή και διαθεσιμότητα δεδομένων, προκειμένου να καταστεί δυνατή η συστηματική συλλογή, επεξεργασία και ανάλυση δεδομένων σχετικά με την κάλυψη των εργαζομένων από Συλλογικές Συμβάσεις. Στην κατεύθυνση αυτή προωθείται η ηλεκτρονική κατάθεση Συλλογικών Συβάσεων Εργασίας, η δημιουργία Ψηφιακού Μητρώου Συλλογικών Ρυθμίσεων Εργασίας και Συλλογικών Συμφωνιών, καθώς και η συλλογή δεδομένων εξέλιξης του ποσοστού κάλυψης από Συλλογικές Συμβάσεις.
Ο τέταρτος άξονας αφορά το δεύτερο τρίμηνο του 2026 έως το τέταρτο τρίμηνο του 2030 και προβλέπει την πραγματοποίηση μελετών, ερευνών, ενημερωτικών και εκπαιδευτικών δράσεων για θέματα συλλογικών διαπραγματεύσεων. Σε αυτή την κατεύθυνση, στόχος είναι η κατάρτιση μελετών, η διοργάνωση σχετικών συνεδρίων με τη συνεργασία διεθνών οργανισμών καθώς και η πραγματοποίηση ενημερωτικών και εκπαιδευτικών δράσεων.
Ο πέμπτος άξονας αφορά το διάστημα από το 2028 έως το 2030 και περιλαμβάνει την παρακολούθηση εφαρμογής του Σχεδίου Δράσης για την προώθηση των συλλογικών διαπραγματεύσεων, καθώς και στοχευμένους ελέγχους εφαρμογής των όρων των συλλογικών συμβάσεων εργασίας.
Το Σχέδιο Δράσης θα παρακολουθείται μέσω της σύνταξης ετήσιας έκθεσης παρακολούθησης και αξιολόγησης καθώς και της εμπέδωσης εφαρμογής των όρων των συλλογικών συμβάσεων εργασίας. Προς το σκοπό αυτό η Επιθεώρηση Εργασίας θα διενεργεί στοχευμένες παρεμβάσεις και ελέγχους, βάσει επιχειρησιακού σχεδίου που καταρτίζεται σε συνεργασία με το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, κατόπιν προτάσεων από την τριμερή Ομάδα Εργασίας. Με τον τρόπο αυτό, τόσο η Επιθεώρηση Εργασίας όσο και το Υπουργείο θα έχουν τη δυνατότητα να αντλούν πολύτιμες πληροφορίες για την κατάσταση της αγοράς εργασίας, συμβάλλοντας στον σχεδιασμό ακόμα πιο στοχευμένων και αποτελεσματικών πολιτικών.
