Την ανάγκη αλλαγής της προσέγγισης στην προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης ανέδειξε ο Υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Γιάννης Κεφαλογιάννης, μιλώντας σε ημερίδα που πραγματοποιήθηκε στο Μουσείο της Ακρόπολης.
Η εκδήλωση διοργανώθηκε από το Υπουργείο Πολιτισμού και είχε θέμα την «Εθνική Στρατηγική για την Προστασία της Πολιτιστικής Κληρονομιάς από τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής». Στην τοποθέτησή του, ο υπουργός τόνισε ότι η προστασία των μνημείων δεν μπορεί πλέον να περιορίζεται μόνο στην αποκατάσταση ζημιών μετά από φυσικές καταστροφές.
Όπως ανέφερε, απαιτείται μια νέα προσέγγιση που θα βασίζεται στην πρόληψη, την ετοιμότητα και τον συστηματικό σχεδιασμό, καθώς η κλιματική κρίση δημιουργεί νέους κινδύνους για αρχαιολογικούς χώρους και μνημεία. Πυρκαγιές που πλησιάζουν σημαντικούς αρχαιολογικούς χώρους, έντονα καιρικά φαινόμενα και μεταβολές στο φυσικό περιβάλλον καθιστούν, σύμφωνα με τον ίδιο, πιο εύθραυστη τη σχέση μεταξύ φυσικού τοπίου και πολιτιστικής κληρονομιάς.
Στο πλαίσιο αυτό, ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη συνεργασία μεταξύ του Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και του Υπουργείου Πολιτισμού. Η συνεργασία αυτή ξεκίνησε με την υπογραφή Μνημονίου Συνεργασίας το 2021 και έχει ενισχυθεί τα τελευταία χρόνια με στοχευμένες δράσεις για την αντιμετώπιση κινδύνων, κυρίως από πυρκαγιές.
Κομβικό σημείο αυτής της προσπάθειας αποτελεί η θεσμοθέτηση ειδικού Κανονισμού Πυροπροστασίας για αρχαιολογικούς χώρους και μνημεία. Σύμφωνα με τον κ. Κεφαλογιάννη, ο κανονισμός καλύπτει ένα σημαντικό θεσμικό κενό, καθώς μέχρι σήμερα η προστασία υπαίθριων αρχαιολογικών χώρων βασιζόταν σε αποσπασματικές πρακτικές. Το νέο πλαίσιο εισάγει ενιαίες προδιαγραφές αξιολόγησης κινδύνου, λαμβάνοντας υπόψη τη μορφολογία των χώρων, το φυσικό περιβάλλον και τις ιδιαιτερότητες κάθε μνημείου.
Παράλληλα, ο υπουργός αναφέρθηκε στο Πρόγραμμα ΑΙΓΙΣ, μέσω του οποίου υλοποιούνται παρεμβάσεις που αξιοποιούν σύγχρονες τεχνολογίες για την έγκαιρη ανίχνευση πυρκαγιών σε επιλεγμένους αρχαιολογικούς χώρους της χώρας.
Κλείνοντας την ομιλία του, υπογράμμισε ότι η Ελλάδα, με το μοναδικό πολιτιστικό αποτύπωμα που διαθέτει παγκοσμίως, έχει την ευθύνη να προστατεύσει τα μνημεία της όχι μόνο για το παρόν, αλλά και για τις επόμενες γενιές, ώστε η πολιτιστική κληρονομιά που άντεξε στον χρόνο να μπορέσει να αντέξει και στις κλιματικές προκλήσεις.
