Στις 13 Ιουνίου 2025 δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας (Ν. 5209/13.6.2025, ΦΕΚ Α ́100), ο οποίος υπερψηφίστηκε με ευρεία πλειοψηφία από την Βουλή των Ελλήνων και τίθεται σε ισχύ σε τρεις (3) μήνες από την ημερομηνία δημοσίευσής του.
Ο νέος Κ.Ο.Κ. αναμορφώνει ριζικά το τοπίο, υιοθετώντας σημαντικές αλλαγές για την οδική συμπεριφορά και την δημόσια ασφάλεια, με βασικό στόχο την ουσιαστική μείωση των τροχαίων δυστυχημάτων στην χώρα.
Η Ένωση Ασφαλιστικών Εταιριών Ελλάδος (ΕΑΕΕ), ως θεσμικός εκπρόσωπος της ασφαλιστικής αγοράς, αναγνωρίζει την σημασία της πρόληψης των τροχαίων ατυχημάτων ως ύψιστη προτεραιότητα και στηρίζει σταθερά κάθε πρωτοβουλία της Πολιτείας που στοχεύει στην βελτίωση της οδικής ασφάλειας.
Στο πλαίσιο αυτό, ως ΕΑΕΕ συμμετείχαμε ενεργά σε όλα τα στάδια της δημόσιας διαβούλευσης, καταθέτοντας στοχευμένες προτάσεις και τεκμηριωμένες παρατηρήσεις προς το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, καθώς και προς τις αρμόδιες Επιτροπές της Βουλής.
Αρκετές από τις προτάσεις της ΕΑΕΕ ενσωματώθηκαν στις διατάξεις του νέου Κ.Ο.Κ., μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται:
o Περιορισμός της διήθησης μοτοσικλετών, όταν τα υπόλοιπα οχήματα είναι ακινητοποιημένα (άρθρο 21 παρ. 9).
Προτεραιότητα σε οχήματα που ήδη κινούνται στην οδό έναντι αυτών που εξέρχονται από πεζόδρομο (άρθρο 30 παρ. 5 περ. β ́).
o Αποσαφήνιση της ρύθμισης για την φόρτωση οχημάτων (άρθρο 36 παρ. 14 περ. α ́).
Η ΕΑΕΕ κατέθεσε επίσης προτάσεις, οι οποίες, αν και δεν ενσωματώθηκαν στην παρούσα νομοθετική φάση, παραμένουν κρίσιμες και ευελπιστούμε στην συνέχιση του διαλόγου με την Πολιτεία για την διαμόρφωση ενός ακόμη πιο αποτελεσματικού, σύγχρονου και δίκαιου Κ.Ο.Κ.. Οι προτάσεις αυτές της ΕΑΕΕ επικεντρώνονται στα ακόλουθα ζητήματα:
o Εναρμόνιση των διατάξεων του Κ.Ο.Κ. με το νέο νομικό πλαίσιο για την υποχρεωτική ασφάλιση οχημάτων (ν. 5113/2024).
o Θέσπιση ρυθμίσεων για την επιβράβευση της καλής οδηγικής συμπεριφοράς.
o Πρόσβαση σε οπτικό υλικό από κάμερες τροχαίας για αποτελεσματικότερη και ταχύτερη διερεύνηση τροχαίων ατυχημάτων.
Βασικές αλλαγές του νέου Κ.Ο.Κ. (Ν. 5209/2025)
Με τον νέο Κ.Ο.Κ. η Πολιτεία στοχεύει στην διαμόρφωση μιας νέας κουλτούρας οδικής ασφάλειας. Θεσπίζεται ένα συνεκτικό και κλιμακωτό σύστημα ποινών, το οποίο εστιάζει στην συστηματική παραβατικότητα, προβλέποντας αυστηρότερες κυρώσεις για την υποτροπή σε επικίνδυνες συμπεριφορές.
Παράλληλα, υιοθετούνται καλές πρακτικές και λύσεις από άλλες ευρωπαϊκές χώρες και η χρήση της τεχνολογίας (τοποθέτηση καμερών στο οδικό δίκτυο κ.α.) με στόχο τ
Ακολουθεί η παράθεση βασικών ρυθμίσεων που θεσπίζονται με τον νέο K.O.K. (Ν. 5209/13.6.2025, ΦΕΚ Α ́100), το πλήρες περιεχόμενο του οποίου μπορείτε να εντοπίσετε στην ιστοσελίδα του εθνικού τυπογραφείου (www.et.gr).
Γενικό πλαίσιο
▪ Εισάγεται για πρώτη φορά η έννοια της “υποτροπής”: Καθορίζονται αυστηρότερες ποινές για επαναλαμβανόμενες παραβάσεις. Θεσπίζεται συνεκτικό και κλιμακωτό σύστημα ποινών με προοδευτική αυστηρότητα σε περίπτωση 1ης και 2ης υποτροπής.
▪ Δίδεται έμφαση στην πρόληψη και την αλλαγή οδικής κουλτούρας, όχι απλώς στην τιμωρία.
Κύριες παραβάσεις και νέες κυρώσεις
▪ Χρήση κινητού τηλεφώνου
o Χωρίς πρόκληση ατυχήματος: 350€ + αφαίρεση άδειας οδήγησης για 30 ημέρες. 1η Υποτροπή: 1.000€ + αφαίρεση άδειας οδήγησης για 180 ημέρες.
2η Υποτροπή: 2.000€ + αφαίρεση άδειας οδήγησης για 1 έτος.
o Με πρόκληση ατυχήματος: (ανάλογα εάν υφίσταται περίπτωση υποτροπής) από 350€ έως 4.000€ και αφαίρεση άδειας οδήγησης έως 8 έτη.
Σε κάθε περίπτωση εφαρμόζεται και το άρθρο 290Α ΠΚ για την επικίνδυνη οδήγηση που περιλαμβάνει μέχρι και ποινές κάθειρξης.
Δυνατότητα άρσης απορρήτου επικοινωνιών και δεδομένων θέσης και κίνησης βάσει νόμου.
- ▪ Μη χρήση ζώνης ή κράνουςo Πρόστιμο 350€ + αφαίρεση άδειας οδήγησης για 30 ημέρες.
o Επιβολή προστίμου και στον συνεπιβάτη και στον οδηγό, ακόμη και εάν ο οδηγός φορούσε. o Υποτροπές φθάνουν έως και 2.000€ και αφαίρεση άδειας οδήγησης έως 1 έτος.
- ▪ Οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ (0,50 – 1,10 g/l)
- o 0,50 – 0,80 g/l: 350€ + αφαίρεση άδειας οδήγησης για 30 ημέρες. o 0,80 – 1,10 g/l: 700€ + αφαίρεση άδειας οδήγησης για 90 ημέρες.
1η Υποτροπή: 1.000€ + αφαίρεση άδειας οδήγησης για 180 ημέρες. 2η Υποτροπή: 2.000€ + αφαίρεση άδειας οδήγησης για 1 έτος.
▪ Οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ (άνω του 1,10 g/l)
o Άνω 1,10 g/l: 1.200€ + 180 ημέρες αφαίρεση άδειας οδήγησης και πινακίδων + το όχημα ακινητοποιείται υποχρεωτικά και φυλάσσεται + φυλάκιση από 2 μήνες έως 5 έτη και επιπλέον αφαίρεση στοιχείων κυκλοφορίας οχήματος από το δικαστήριο για 10 ημέρες έως 6 μήνες.
1η Υποτροπή: 2.000€ + αφαίρεση άδειας οδήγησης για 7 έτη.
2η Υποτροπή: 4.000€ + αφαίρεση άδειας οδήγησης για 10 έτη.
▪ Υπέρβαση ταχύτητας
o >50km/h:700€και60ημέρεςαφαίρεσηάδειαςοδήγησης.
1η Υποτροπή: 1.000€ και 180 ημέρες αφαίρεση άδειας οδήγησης. 2η Υποτροπή: 2.000€ και 1 έτος αφαίρεση άδειας οδήγησης.
o >200 km/h ή “κόντρες”: 2.000€ και άδειας οδήγησης για 1 έτος. 1η Υποτροπή: 4.000€ και αφαίρεση άδειας οδήγησης για 2 έτη. 2η Υποτροπή: 8.000€ και αφαίρεση άδειας οδήγησης για 4 έτη.
▪ Παραβιάσεις σηματοδότησης και STOP
o Σηματοδότης: 700€ και αφαίρεση άδειας οδήγησης για 60 ημέρες.
o STOP χωρίς συμβάν: 350€ και αφαίρεση άδειας οδήγησης για 30 ημέρες. o STOP με συμβάν: 700€ και αφαίρεση άδειας οδήγησης για 60 ημέρες.
Υποτροπές (αναλόγως της περίπτωσης): έως 4.000€ και αφαίρεση άδειας οδήγησης έως 8 έτη.
Άλλες σημαντικές ρυθμίσεις
- ▪ Παράνομη στάθμευση που εμποδίζει ΜΜΜ: 350€ + αφαίρεση άδειας οδήγησης 70 ημέρες.
- ▪ ΤΑΞΙ στις λεωφορειολωρίδες: Πρόστιμο 150€. Εξαιρέσεις για επιβίβαση, αποβίβαση, ΑΜΕΑ,νυχτερινές ώρες και οχήματα μηδενικών ρύπων.
- ▪ Στάθμευση σε θέση ΑμεΑ: 150€ και απομάκρυνση οχήματος + αφαίρεση άδειας οδήγησης και πινακίδων για 60 ημέρες. Υποτροπές: έως 2.000€ και έως 1 έτος αφαίρεση άδειας οδήγησης.
- ▪ Όρια ταχύτητας: Παραμένει 50 km/h εντός κατοικημένων περιοχών μέχρι 1/1/2026. Από το 2026, θα ισχύουν νέα όρια ταχύτητας αναλόγως τύπου οδού, εκτός και εάν ορίζεται διαφορετικά με σήμανση.
