Σε εφαρμογή τίθεται η νέα Κοινή Υπουργική Απόφαση που αφορά την προληπτική πυροπροστασία ιδιοκτησιών, φέρνοντας αυστηρότερους κανόνες για τον καθαρισμό οικοπέδων και ακάλυπτων χώρων, καθώς και νέο πλαίσιο ελέγχων και κυρώσεων. Η ρύθμιση εξειδικεύει τις διατάξεις του ν. 4662/2020, ενσωματώνοντας τις πρόσφατες αλλαγές που εισήχθησαν με τον ν. 5281/2026.
Σύμφωνα με την ΚΥΑ, ιδιοκτήτες, νομείς, επικαρπωτές και μισθωτές ακινήτων υποχρεούνται να προχωρούν σε καθαρισμό οικοπέδων και ακάλυπτων χώρων από την 1η Απριλίου έως τις 15 Ιουνίου κάθε έτους. Η υποχρέωση αφορά τόσο εντός σχεδίου περιοχές όσο και οικισμούς, αλλά και εκτάσεις σε ακτίνα έως 100 μέτρων από αυτές, υπό την προϋπόθεση ότι δεν εμπίπτουν στη δασική νομοθεσία.
Ο καθαρισμός δεν αποτελεί εφάπαξ ενέργεια, αλλά υποχρέωση συντήρησης καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, η οποία διαρκεί έως τις 31 Οκτωβρίου.
Οι εργασίες που προβλέπονται είναι συγκεκριμένες και στοχεύουν στη μείωση της καύσιμης ύλης. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η απομάκρυνση ξερής βλάστησης, το κλάδεμα δέντρων, η αραίωση θάμνων, η συλλογή και μεταφορά φυτικών υπολειμμάτων, καθώς και η απομάκρυνση απορριμμάτων και εύφλεκτων υλικών.
Ηλεκτρονική δήλωση στο Μητρώο
Μετά την ολοκλήρωση των εργασιών, οι υπόχρεοι οφείλουν να υποβάλουν έως τις 15 Ιουνίου υπεύθυνη δήλωση στην ειδική ηλεκτρονική πλατφόρμα του Υπουργείου (akatharista.apps.gov.gr). Προβλέπεται επίσης δυνατότητα εξυπηρέτησης μέσω ΚΕΠ ή Πυροσβεστικών Υπηρεσιών σε περιπτώσεις αντικειμενικής αδυναμίας.
Η δημιουργία του Εθνικού Μητρώου Τήρησης Μέτρων Πυροπροστασίας ενισχύει τον έλεγχο και τη διασταύρωση στοιχείων από τους αρμόδιους φορείς.
Οι Δήμοι αποκτούν κομβικό ρόλο στους ελέγχους, αξιοποιώντας τα δεδομένα του Μητρώου, ενώ το Πυροσβεστικό Σώμα παρεμβαίνει κυρίως κατόπιν καταγγελιών.
Το νέο πλαίσιο προβλέπει κλιμακωτά πρόστιμα:
- 500 ευρώ για μη υποβολή δήλωσης χωρίς καθαρισμό
- 100 ευρώ για καθαρισμό χωρίς δήλωση
- 1 ευρώ/τ.μ. για μη καθαρισμό (με ελάχιστο 200 ευρώ και ανώτατο 2.000 ευρώ)
- δυνατότητα αυτεπάγγελτου καθαρισμού από τον δήμο με χρέωση του ιδιοκτήτη
- ποινικές κυρώσεις για ψευδή δήλωση, με φυλάκιση τουλάχιστον 6 μηνών και χρηματική ποινή 5.000 ευρώ.
Το Υπουργείο τονίζει ότι η νέα ρύθμιση εντάσσεται σε μια συνολική στρατηγική πρόληψης, με στόχο τη μείωση του κινδύνου εκδήλωσης και εξάπλωσης πυρκαγιών. Παράλληλα, ζητά τη συνεργασία των πολιτών, υπογραμμίζοντας ότι η έγκαιρη συμμόρφωση αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για την προστασία της ζωής, της περιουσίας και του φυσικού περιβάλλοντος.
