Σε νέα εποχή έχει εισέλθει η αντιμετώπιση του καρκίνου του μαστού σε περιπτώσεις όπου απαιτείται χειρουργείο. Όπως εξήγησε ο Δρ. Βασίλης Βενιζέλος, Διευθυντής Μονάδας Μαστού και Χειρουργικής Κλινικής Μαστού Θεραπευτηρίου Μετροπόλιταν, Πρόεδρος Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρίας Μαστού (ΕΧΕΜ), η αφαίρεση καλοηθών ογκιδίων μπορεί να γίνει πλέον χωρίς χειρουργείο μέσα σε 30′.
Αλλά και για τις περιπτώσεις όπου η μαστεκτομή δεν μπορεί να αποφευχθεί, δίνεται πλέον η ευκαιρία σε αρκετές γυναίκες να απαλλαγούν από τον καρκίνο αποκαθιστώντας το στήθος τους στο ίδιο χειρουργείο.
“Η ιδανική αντιμετώπιση για τον καρκίνο του μαστού στις περιπτώσεις που απαιτείται μαστεκτομή είναι η ογκολογικά ασφαλής χειρουργική επέμβαση χωρίς συμβιβασμούς και συγχρόνως η αποκατάσταση του μαστού κατά την ίδια χειρουργική επέμβαση, σε ένα και μόνο χειρουργείο”, ανέφερε ο Δρ. Βενιζέλος.
Όπως διευκρίνισε, νέες γυναίκες με μικρό-μέτριο μαστό όπου δεν απαιτείται ακτινοθεραπεία μετά τη μαστεκτομή είναι ιδανικά περιστατικά για την εφαρμογή αυτής της τεχνικής, που εφαρμόζεται στη Χειρουργική Κλινική Μαστού του Θεραπευτηρίου Metropolitan και σε επιλεγμένες κλινικές μαστού διεθνώς.
“Η τεχνική που χρησιμοποιούμε απαιτεί σωστό προεγχειρητικό σχεδιασμό από τη χειρουργική ομάδα (χειρουργού μαστού, πλαστικού χειρουργού), τη χρήση ειδικών ενθεμάτων μαστού και ειδικού πλέγματος τιτανίου με τη σύγχρονη μεταφορά λίπους (λιπομεταφορά). Στις περιπτώσεις που ογκολογικά επιτρέπεται η διατήρηση του συμπλέγματος θηλής-θηλαίας άλω, όλη η επέμβαση γίνεται από μία μικρή τομή στην υπομάστια περιοχή, όπως και στις αισθητικές επεμβάσεις, διαφορετικά γίνεται από την τομή αφαίρεσης της θηλής από την οποία γίνεται και η μαστεκτομή. Ο χρόνος που συνολικά απαιτείται είναι μικρότερος από τις επεμβάσεις αποκατάστασης με αυτόλογους ιστούς, π.χ. πλατύ ραχιαίο μυ, μπορεί να γίνει ταυτόχρονα και στους δυο μαστούς, π.χ. προφυλακτική μαστεκτομή, και το κόστος είναι σαφώς μικρότερο, αρκεί κανείς να σκεφτεί ότι δεν απαιτείται δεύτερο χειρουργείο αντικατάστασης των ιστικών διατατήρων με τα κανονικά ενθέματα σιλικόνης μετά από 3-6 μήνες”, ανέφερε ο πρόεδρος της ΕΧΕΜ.
Η παραμονή στο νοσοκομείο είναι 1-2 ημέρες και δεν χρειάζεται ιδιαίτερη αναλγητική αγωγή. Η διαδικασία, δυστυχώς, δεν καλύπτεται από τον ΕΟΠΥΥ.
Αλλά και στις περιπτώσεις που απαιτείται ακτινοβόληση του μαστού, μια νέα μέθοδος υπόσχεται ολοκλήρωση της θεραπείας μέσα σε 4 ημέρες αντί για τις 6 εβδομάδες της συμβατικής μεθόδου.
“H επιλογή της κατάλληλης θεραπείας πρέπει να προσαρμόζεται σε κάθε ασθενή και στο πρόβλημα της”, ανέφερε ο Δρ. Αθανάσιος Δημόπουλος, Δ/ντής Κλινικής Ακτινοθεραπευτικής Ογκολογίας Θεραπευτηρίου Μετροπόλιταν Αναπ/τής, Καθηγητής και Διδάκτωρ Παν/µίου Βιέννης, ESTRO Faculty Member.
Η ακτινοβόληση στον καρκίνο του μαστού καταστρέφει τα καρκινικά κύτταρα που πιθανόν έχουν απομείνει μετά τη χειρουργική επέμβαση, ενώ η περιοχή που ακτινοβολείται «αποστειρώνεται» σε περίπου 95% των περιπτώσεων.
Όπως εξήγησε ο Δρ. Δημόπουλος, σε πολλές ασθενείς είναι δυνατόν να αποφευχθεί η ακτινοβόληση ολοκλήρου του μαστού, αφού, η στοχευμένη ακτινοβόληση εκ των έσω, με τη μέθοδο της βραχυθεραπείας, αποφέρει ισάξια αποτελέσματα. “Η βραχυθεραπεία διεξάγεται μετά ή κατά τη διάρκεια του χειρουργείου με την τοποθέτηση καθετήρων στην περιοχή του όγκου και επιτρέπει την ακτινοβόληση σε μικρό χρονικό διάστημα και σε μικρότερη περιοχή”, διευκρίνισε.
Η απεικονιστικά καθοδηγούμενη βραχυθεραπεία για τη χορήγηση APBI (Accelerated Partial Breast Irradiation – Επιταχυνόμενη Μερική Ακτινοβόληση του Μαστού) εφαρμόζεται και στο Metropolitan τα τελευταία πέντε χρόνια. “Τα αποτελέσματα είναι πολύ καλά. Η τεχνική αυτή, η οποία γίνεται ιδιαίτερα ελκυστική αφού συντομεύει το χρονικό διάστημα των 5-6 εβδομάδων της εξωτερικής ακτινοθεραπείας σε 5 ημέρες, οδηγείται στην μείωση των παρενεργειών, καθώς κατά τη διεξαγωγή της δεν ακτινοβολούνται οι πνεύμονες, η καρδιά και το δέρμα”, σημείωσε.
Βέβαια, όλα ξεκινούν με τη διάγνωση. Σύμφωνα με την κ. Λίλυ Βαράκη, Διευθύντρια Μαγνητικής Τοµογραφίας Θεραπευτηρίου Μετροπόλιταν, “η μαγνητική τομογραφία έχει πλέον κεντρική θέση στην διάγνωση και αντιμετώπιση του καρκίνου του μαστού. Είναι η πιο ευαίσθητη μέθοδος που διαθέτουμε για την ανίχνευση του καρκίνου του μαστού σε σύγκριση με το υπερηχογράφημα, την ψηφιακή μαστογραφία αλλά και τον συνδυασμό τους. Είναι αποδεδειγμένο ότι ανιχνεύει έως και διπλάσιο αριθμό καρκίνων από τη μαστογραφία σε γυναίκες με πυκνό μαστό”.
Όπως εξήγησε, οι νέες τεχνικές πολυπαραμετρικής μαγνητικής τομογραφίας επιτρέπουν να χαρακτηρίζεται με ακόμα μεγαλύτερη ακρίβεια ο καρκίνος και να εντοπίζεται όταν είναι ακόμα μικρός ή μη διηθητικός και η πρόγνωση του, βελτιώνοντας τη διάγνωσή του. “Η μαγνητική μαστογραφία εντοπίζει με μεγάλη ακρίβεια την έκταση του καρκίνου, ενώ ταυτόχρονα αξιολογεί και τον άλλο μαστό. Κατευθύνει τον χειρουργό μαστού να επιλέξει την κατάλληλη αντιμετώπιση (π.χ. μαστεκτομή ή ογκεκτομή). Χαρτογραφεί την περιοχή η οποία πρέπει να αφαιρεθεί. Με αυτό τον τρόπο η γυναίκα αποφεύγει επώδυνες συμπληρωματικές χειρουργικές επεμβάσεις”, συμπλήρωσε.
Πρόκειται για εργαλείο προληπτικού ελέγχου, έχει απόλυτη ένδειξη έχει σε γυναίκες υψηλού κινδύνου, ενώ ο ρόλος της σε γυναίκες χαμηλότερου κινδύνου και σε γυναίκες με πυκνούς μαστούς, ιδίως με την εφαρμογή νέων τεχνικών ταχείας μαγνητικής τομογραφίας (fast breast MRI – διάρκεια 3-5) λεπτά εφαρμόζεται πλέον ολοένα και περισσότερο σε αρκετά κέντρα.
Πρόκειται για μια σύνθετη μέθοδο, που πρέπει να πραγματοποιείται από εξειδικευμένους ακτινολόγους και τον κατάλληλο εξοπλισμό, προειδοποίησε η κ. Βαράκη, η οποία αναφέρθηκε και στην επεμβατική τεχνική της βιοψίας υπό την καθοδήγηση με μαγνητική τομογραφία. “Είναι ειδική τεχνική και αποτελεί τον μοναδικό τρόπο λήψης βιοψίας σε ειδική κατηγορία βλαβών του μαστού που είναι ορατές μόνο με τη μαγνητική τομογραφία. Έτσι ένδειξη αποτελεί η ύποπτη βλάβη η οποία απεικονίζεται με τη μαγνητική μαστογραφία, δεν είναι ωστόσο ορατή με τις τεχνικές της ψηφιακής μαστογραφίας και του υπερηχογραφήματος”, συμπλήρωσε η κ. Βαράκη.
