της Λαλέλας Χρυσανθοπούλου
Στο κυνήγι των αποδόσεων, οι ασφαλιστικές εταιρείες της ΕΕ έχουν αυξήσει τις τοποθετήσεις τους σε ομόλογα χαμηλότερης πιστοληπτικής αξιολόγησης (τα οποία μάλιστα διακρατούν για μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα) και σε αξίες περιορισμένης εμπορευσιμότητας όπως μετοχές μη εισηγμένων εταιρειών και τιτλοποιημένα δάνεια. σύμφωνα με μελέτη της Ευρωπαϊκής Αρχής Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων (EIOPA).
H μελέτη της EIOPA που διενεργήθηκε το α’ τρίμηνο του 2017 με συμμετοχή 91 ασφαλιστικών ομίλων από 16 χώρες της ΕΕ εξετάζει τις επενδυτικές τάσεις των εταιρειών σε ορίζοντα πενταετίας (2012-2016). Εδειξε μεταξύ άλλων ότι τα χαρτοφυλάκια ομολόγων των ασφαλιστικών αυξήθηκαν και ότι οι μεγάλοι όμιλοι έχουν αυξήσει την έκθεσή τους σε “μη παραδοσιακές” επενδύσεις όπως έργα υποδομής, real estate και τιτλοποιημένα στεγαστικά δάνεια.
Το 2016, τα ομόλογα καταλάμβαναν το 83,5% των επενδυτικών χαρτοφυλακίων των ευρωπαϊκών ασφαλιστικών. Το μερίδιο των μετοχών ανήλθε στο 8,9% και το 7,6% αφορούσε άλλες επενδύσεις. Τα ποσοστά δεν έχουν αλλάξει σημαντικά σε σχέση με την αμέσως προηγούμενη πενταετία (2007-2011) πλην όμως οι πιστοληπτικές υποβαθμίσεις χωρών, το κλίμα αβεβαιότητας στις χρηματαγορές και το περιβάλλον χαμηλών-μηδενικών επιτοκίων οδήγησε σε σημαντικές αλλαγές στη σύνθεση των ομολογιακών χαρτοφυλακίων.
Πιο συγκεκριμένα, η EIOPA ανέφερε σημαντική αύξηση των ομολόγων με αξιολόγηση από BBB+ έως ΒΒΒ-. Το 2011, το 40% των ομολόγων που διακρατούσαν οι ευρωπαϊκές ασφαλιστικές είχε αξιολόγηση ΑΑΑ, το 18% βαθμολογούνταν από ΑΑ+ έως ΑΑ-, το 26% από Α+ έως Α- και μόνο το 11% είχε αξιολόγηση από ΒΒΒ+ έως ΒΒΒ-.
Το 2016, όμως, το ποσοστό των ομολόγων με αξιολόγηση από ΒΒΒ+ έως ΒΒΒ- υπερδιπλασιάστηκε στο 27%, ενώ το ποσοστό των ομολόγων με αξιολόγηση από Α+ έως Α- υποχώρησε στο 19% και το ποσοστό των ομολογων με την κορυφαία αξιολόγηση ΑΑΑ μειώθηκε κατά 22 ποσοστιαίες μονάδες στο 18%.
Η έρευνα της EIOPA έδειξε επίσης μια μετατόπιση προς τα κρατικά ομόλογα σε σειρά χωρών, τόσο σε αναδυόμενες όσο και ανεπτυγμένες οικονομίες, με αποτέλεσμα να καταγραφεί μείωση των επενδύσεων των ευρωπαϊκών ασφαλιστικών σε εταιρικά ομόλογα. Αντιθέτως, οι επενδύσεις σε CoCo’s (ομόλογα μετατρέψιμα σε μετοχές υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις) αυξήθηκαν κατά 5% από το 2011. Την ίδια στιγμή, παρατηρήθηκε και αύξηση της διάρκειας των ομολόγων στα χαρτοφυλάκια των ασφαλιστικών, συνεπεία της πτώσης των επιτοκίων.
